Download: PDF PDF(Black & White)

Napirmaan idi Hulyo 8, 2024 ti saan a patas a katulagan a militar iti baet ti Pilipinas ken Japan a Reciprocal Access Agreement (RAA). Nakapila daytoy tatta tapno ratipikaan wenno pasingkedan ti Senado tapno agbalin a naan-anay a tratado. Adun a senador, kabilang ti presidente ti Senado a ni Francis Escudero ken ti agpospostura nga “oposisyon” a ni Risa Hontiveros ti agap-apura a pirmaan daytoy. Kakoro da ti US iti panangilako iti katulagan kas instrumento para iti “seguridad ken istabilidad” iti Asia. Agdadata a binale-awan da ti pakasaritaan ti brutal nga okupasyon ti Japan iti Pilipinas.

Babaen ti RAA, wayaan ti rehimen Marcos ti panangpapigsa ti pannakibiang ti Japan iti Pilipinas kasukat ti panangted kadagiti ramit militar, kasta met dagiti kari ti panagpuonan ken pautang para kadagiti neoliberal a programa ken patakaran. Ad-adda met nga igalgalut daytoy ti pagilyan iti imperyalista nga alyansa a managgubat nga idadauluan ti US. Ad-adda pay a rebbaen daytoy ti kabaelan ti pagilyan nga ipaganetget ti bukod na nga interes ken tarigagay.

1) Anya ti RAA?

Nabukel ti RAA tapno wayaan dagiti pwersa ken sibubukel a militar ti Japan a nawaya a sumrek-rumwar sadinno man a paset ti kadagaan, tangatang ken kabaybayan ti Pilipinas. Nagbalin a limed ti negosasyon para ditoy. Paset daytoy ti plano ti US ken dagiti alyado daytoy nga agipakat ti umad-ado a tropa kadagiti pagilyan iti Asia, agipwesto kadagiti lugan da a pangbaybay, agiyaramid kadagiti panagsanay ken panagsagana iti gubat, ken nair-irut nga igalut ti Pilipinas kadagiti alyansa a militar nga idadauluan ti US.

Iti duron ti US, napinal ti katulagan iti uneg laeng ti mano a bulan. Umuna daytoy a ginandat a buklen iti panawen pay ti rehimen US-Aquino II (2010-2016). Ngem natubeng daytoy iti panawen ti rehimen Duterte a nagpostura a kontra-US tapno makaganansya manipud kadagiti bilyon-dolyar a kontrata iti China. Maysa ti RAA iti lima pay a katulagan militar a sinerrek ti Pilipinas iti agdama a tawen. (Kitaen ti listaan.)

Iti benneg ti Japan, ti RAA ti umuna iti kasdiay a katulagan a pinirmaan daytoy kabilang ti maysa a pagilyan iti Asia. Adda met ti RAA daytoy iti Australia (2022) ken UK (2023).

2) Kasano nga apektaran daytoy ti soberanya ken seguridad ti pagilyan?

Saan nga umadayo ti RAA kadagiti Visiting Forces Agreement a pinirmaan ti Pilipinas iti baet daytoy ken iti US iti saritaan ti panangrabngis iti soberanya ken panangipeggad iti Pilipinas kadagiti pangruar a pangta iti seguridad.

Kas ti VFA, saanen a kasapulan a mangala ti visa ken agparehistro kas “gangannaet a bisita” dagiti bumisbisita a tropa ken dagiti sibilyan a kontraktor ti Japan kadagiti ahensya ti estado a Pilipino, kasta met dagiti pamilya da. Kasta met a saan a kasapulan nga agiparang ti pasaporte dagiti tropa nu adda ti awit da a “defense service identity card” a pirmado ti Japan.

Awan ti nalawag a nakalanad a katulagan nu kasano kabayag a mabalin nga agtalinaed dagiti tropa ti Japan iti pagilyan. Bayat nga adda da iti uneg ti pagilyan, saanda a nakaipasidong iti awtoridad ti Pilipinas ken ti Japan ti mangiwardas ken mangkontrol iti amin nga aktibidad da.

Mabalin nga “iserrek, ideposito ken usaren” ti Japan ti amin a klase ti armas, amunisyon, eksplosibo ken napeggad a ramramit daytoy iti uneg ti Pilipinas. Numanpay adda ti panagpammarang ti katulagan iti “panangaywan” kadagiti sibilyan a komunidad ken law-ang, nakalanad ditoy nga awan sungsungbatan ti agsumbangir a paset iti anyaman a “dangran iti anyaman a sanikua, pannakatay ti maysa a tropa wenno ti sibilyan” agingga a dagitoy ket napasamak bayat nga agipatpatungpal kadagiti trabaho nga upisyal” (Artikulo XXIII, Bilang 1, Letra A). Iti kasta, awan ti sungsungbatan ti Japan iti anyaman a madangran a tropa, ramit ken armas daytoy agingga’t nakapauneg ti pannakadangran kadagiti “pinagtipon” nga aktibidad. Iti katulagan, mabalin nga usaren ti Japan ti amin a pangpubliko a serbisyo, yutilidad ken pasilidad iti anyaman a unilateral wenno pinagtipon nga aktibidad (Artikulo IX).

Numanpay direkta ti lengwahe ti katulagan kanaig iti “panangipasidong kadagiti tropa iti kriminal a hurisdiksyon” ti siasinoman a nagbasol, (Artikulo XXI, Bilang 2, Letra B), agraraira latta ti “karbengan (Artikulo XXI, Bilang 2, Letra B) daytoy nu dagiti krimen ket maibusor laeng kadagiti sanikua wenno seguridad ti Japan (Artikulo XXI, Bilang 3, Letra A). Kasta met a mabalin nga “agdesisyon” ti Pilipinas a saan nga agpaisidong iti hurisdiksyon daytoy ti siasinoman a tropa a Japanese a naidarum iti kaso a kriminal, wenno mangted ti “kunsiderasyon” (sympathetic consideration) iti kiddaw ti Japan nga isuko (waive) ti hurisdiksyon daytoy iti kakasdiay a kaso (Artikulo XXI, Bilang 4, Letra C ken D).

Dagiti nadakamat a probisyon ket kapada dagiti probisyon ti US-RP Visiting Forces Agreement a naaramat tapno makalusot ti sumagmamano a tropa nga Amerikano a nakaaramid ti krimen iti Pilipinas, kas ken US Marine Lance Cpl. Joseph Scott Pemberton a pimmatay iti transgender a ni Jennifer Laude idi 2014 ken Marine Lance Cpl. Daniel Smith a nangrames iti Pilipina a ni “Nicole” idi 2006. Kas ti VFA ken dadduma pay a katulagan militar ti Pilipinas ken US, iguyod ti RAA ti pagilyan kadagiti susik ti Japan gapu iti presensya dagiti tropa ken ramit militar na iti pagilyan.

3) Apay nga induron ti US ti RAA?

Ti RAA ket nakapauneg iti Indo-Pacific Strategy ti US nga addaan kangrunaan a panggep a lapdan ti panaglawa ti bileg ken impluwensya ti China, ti komun a karibal da iti Asia. Napirmaan daytoy iti konteksto ti pinairteng nga operasyon militar ti Japan iti sabali a pagilyan iti balangkas ti Quad (Quadrilateral Security Dialogue) nga idadauluan ti US, ken ti dumakdakkel a papel daytoy kadagiti panagsanay ken panagisagana iti gubat.

Iti sugsog ti US iti napalabas a tawtawen, pinapigsa ken pinalawa ti Japan ti aw-awagan daytoy a self-defense force bilang pwersa a panggubat, banag nga agdadata nga iparparit ti bukod na a konstitusyon. Idurduron ti US ti Japan nga ingato ti badyet daytoy iti militar agturong ti 2% (manipud iti 1%) ti gross domestic product daytoy tapno “makibingay iti gastos” ti “pananglapped iti agresyon ti China.”

Ar-aramaten ti US ti Japan kas kangrunaan a takyag daytoy tapno ipataw ti imperyalista a hegemonya iti Asia. Masarakan iti uneg daytoy ti saan a bumaba iti 15 nalalawa a base militar nga addaan 55,000 tropa nga Amerikano. Nakaistasyon iti Japan ti 7th Fleet, ti kadakkelan a forward-deployed fleet ti US Navy. Madama a bukbuklen daytoy ti tallo nga aircraft carrier (manipud iti maysa), 4-5 cruiser, 18-19 destroyer, 8 amphibious ship, 5 submarino, 9-11 logistics ship ken nasurok 500 a nadumaduma a tipo ti lugan a pangtangatang.

Iti umuna a gundaway idi 2022, inimbitar ti US ti Japan iti pulong ti North Atlantic Treaty Organization, nu sadinno a nabukel daytoy ti sumagmamano a baylateral a katulagan ti linnakuan ti armas ken dagiti pinagtipon a panagsanay. Daytoy 2024, inpaawag ti US ti dua nga agsina a “trilateral a pulong” tapno ikkan ti dakdakkel a papel ti Japan iti interbensyon na iti South Korea ken Pilipinas.

4) Anya ti bentahe ti Japan iti RAA?

Bayat nga agserserbi ti Japan kas sekundaryo nga imperyalista a bileg a kabinnadang ti US, adda met laeng ti kalkulado a risgo ti US a mapapigsa daytoy iti uneg dagiti monopolyo kapitalista a Japanese nga agtartarigagay ti ekspansyunismo wenno panagpalawa.

Idi 2022, binukel ti Japan ti National Security Plan nu sadinno a nakapauneg ti programa nga Official Security Assistance (OSA). Kas ti Official Development Assistance (ODA) daytoy, ti OSA ket pagayusan ti sarplas a kapital ken ramit-militar ti Japan agturong iti sabali a pagilyan iti Asia. Ti OSA ket addaan pautang tapno igatang ti umut-utang a pagilyan kadagiti makina, lugan, nadumaduma a produkto ken kasanayan a Japanese. Iti sumaruno a tawen, binalangkas met ti Japan ti bukod a plano a Free and Open Indo-Pacific tapno masukog ti panagpapigsa ti bukod a presensya a militar ken panagpalawa ti impluwensya daytoy iti Asia kas imperyalista a pagilyan.

Iti sidong ti programa nga OSA, target ti Japan nga aramiden ti Pilipinas, Vietnam ken Singapore a pagigabsuonan ti kapital ken ramit-militar. Maysa kadagiti umuna a kontrata daytoy ti pautang iti Pilipinas tapno igatang ti lima a barko a pangpatrol daytoy. Dagitoy a barko ket aramaten ti Philippine Coast Guard tapno “ipatrol” ti kabaybayan kadwa dagiti pwersa nga Amerikano, Japanese ken Australian.

Ruar iti OSA, balak ti Japan nga agigabsuon ti agingga $75 bilyon a sarplas a kapital daytoy iti langa ti panagpuonan iti nadumaduma a proyekto nga imprastruktura kadagiti pagilyan iti South ken Southeast Asia. Labes iti US ken China, ti Japan ti kadakkelan nga imperyalista nga agpupuonan iti South ken Southeast Asia. Dumandanon iti $367 bilyon ti agdama a puonan daytoy kadagiti proyekto iti Southeast Asia pay laeng.

Ti Japan ti numero uno a kabinnadang iti linnakuan ti Pilipinas idi 2023 ken kadakkelan a pagtataudan ti gangannaet a panagpuonan ti pagilyan kadagiti napalabas a tawen. Ay-aywanan ti Japan dagiti komersyal nga interes na iti pagilyan babaen ti bangking a Japan-Philippines Economic Partnership Agreement (JPEPA). Waywayaan daytoy a katulagan ti panaggundaway ti Japan kadagiti rekurso ken nalaka a pigsa’t tegged dagiti Pilipino, bayat nga ob-obligaren daytoy ti Pilipinas nga ibaba dagiti taripa dagiti produkto a Japanese ken ikkaten dagiti nabatbati a proteksyon iti lokal nga industriya ken agrikultura.

Nakadeposito ti kapital ti Japan (iti langa dagiti pautang) kadagiti engrande a proyekto nga imprastruktura, kangrunaan dagiti riles ken kalsada a nangpadisi iti mano gasuten a komunidad, nangdangran iti pagbiagan ti rinibo a nakurapay ken nangdadael iti law-ang. Daytoy met ti makinbasol iti panagkaro iti sistema ti transportasyon nga intunda ti panangiduron daytoy iti peke a modernisasyon a nangpadisi kadagiti tradisyunal a dyip iti kalsada. Karaman daytoy kadagiti gamrud a proyekto para iti renewable energy, bayat a numero uno nga agpupuonan kadagiti planta a karbon ken LNG a makadadael iti law-ang ken nagbasol met iti panagkaro ti panagbaliw ti klima.

5) Apay a panangliput iti Pilipinas ti panagserrek ti rehimen Marcos iti RAA?

Iti kaunaan a gundaway manipud nalpas ti Maikadwa a Sangalubongan a Gubat, palubosan ti RAA ti panagserrek ken panagtalinaed dagiti tropa ti imperyalista a Japan iti pagilyan. Iti baet ti 1942 ken 1945, nu sadinno a brutal nga inokupar ti Japan ti Pilipinas, inyaramid dagiti tropa daytoy ti aduan a pammapatay, tortyur ken sekswal a kinaranggas. Iti patta-patta dagiti eksperto iti pakasaritaan, adda iti baet ti 90,000-300,000 a Pilipino a sibilyan ti pinapatay dagiti tropa a Japanese iti daytoy a panawen. Maysa kadagiti nakaam-ames a pasamak ti Battle of Manila manipud Pebrero agingga Marso 1945, nu sadinno a ginasut a ribo ti pinapatay ken rinames dagiti tropa a Japanese.

Maysa kadagiti saan pay a naglunit a sugat nga inbati ti brutal nga okupasyon ti kinaawan hustisya kadagiti biktima ti sekswal a panagadipen ti pwersa a Japanese. Rinibo a babbai, ubbing ken bakla a Pilipino ti nadukot manipud kadagiti komunidad ken naibalud kadagiti kampo militar tapno paulit-ulit a ramesen, tortyuren ken pabainan. Nabigbig dagiti biktima kas “comfort women.” Iti laksid ti duron ti United Nations, ni kaanoman ket saan a naan-anay a binigbig ti Japan dagiti Pilipino a comfort women ken awan ti inted daytoy a kumpensasyon ni maysa a sentimo kadakuada.

Iti sango ti uming-inget nga interbensyon ti US ken Japan iti Pilipinas, ken panangiguyod dagitoy iti parparnuayenda nga imperyalista a gubat laban iti China, nairut a supsupyaten ti umili a Pilipino ti saan a patas nga RAA. Kinundenar da ti rehimen Marcos ken dagiti kakunsabos na iti Senado iti panangtraydor iti umili a Pilipino.

Iti lawas ti panangpirma da iti katulagan, dagus a nagipeksa ti panagsupyat dagiti grupo a nailyan-demokratiko ditoy. Nagturong da iti embahada ti Japan tapno idanun ti arungaing da. Karaman ti nagidanun ti panagsupyat ti Lila Pilipina, maysa nga organisasyon dagiti comfort women a nabukel idi 1994. Sumagmamano laengen ti nabatbati kadakuada iti agdama.

Nabayagen nga idurduron dagiti grupo ken dagiti progresibo a kongresista ti panangiragpin kadagiti istorya dagiti comfort women iti edukasyon tapno saan a malipatan ti brutalidad ti panagsakop ti Japan. Agingga ita, saan a sungsungbatan daytoy ti reaksyunaryo nga estado, ngem ketdi, pilit nga ikalkali daytoy iti lipat.

Supyaten ti Japan-Philippines Reciprocal Access Agreement!

Labanan dagiti probokasyon iti gubat ti US!

____
Insagana ti:
Kawanihan sa Impormasyon
Partido Komunista ng Pilipinas
Setyembre 2024