Lubos nga ginakangil-aran kag ginakundenar sang pumuluyo ang maathag nga pagpang-into sang 94th IB sa ulihi nga kwarto sang tuig 2024. Halin sa ila pag-ambisyon nga ubuson na ang ‘remnants’ ukon bilin sang RNC-NPA sa lugar, asud-asud ang pagpakitang-tao sang mga tropa sang 94th IB upod sang NTF-Elcac kag lokal nga reaksyunaryong gahum.

Indi na mainto ang mga mangunguma, tumandok kag iban pa nga mga pigado sa bukiron nga mga barangay sang syudad sang Himamaylan kag Kabankalan, mga banwa sang Tayasan, Binalbagan, kag mga malapit nga lugar sa mga pakana nga hulag sang mga pasista nga militar, upod sang NTF-Elcac kag politiko. Ang ila mga programa para sa pagpangganyat sa pumuluyo paagi sa pagpatawag sa mga pumuluyo nga ara sa mga minuro kag paghiwat sang mga civil-military nga mga operasyon kaangay sa pagpang-gunting, pagpangtuli kag iban pa nga serbisyo medikal, ‘paghanas’, paghatag sang mga solar lights, ‘patubig’ kag iban pa nga madugay na nahibaloan nga kabahin lang sa taktika sang kaaway para hiloan ang pamensaron sang mga residente nga ‘nagabulig’ ang reaksyunaryong gobyerno. Bisan may mga amo sini, padayon man gihapon ang combat operations kag saywar bilang pundasyon sang ila triad operasyon.

Apang, ini nga mga aktibidad maathag nga wala gihapon nagasolbar sang pangmalawigon nga problema sang masang pigos. Samtang nagaluntad pa ang kawad-on ukon kakulangan sang duta kag trabaho, pagpang-agaw sang kadutaan, kag sa masingki nga pagpanghalit sang mga tropa militar sa ila mga komunidad, mahublasan gihapon nga ang aktibidad sang 94th IB puro lang mga pagpang-into kag wala nagadala sang matuod nga pagbulig sa masang mangunguma.

Magluwas sini, klaro man nga ang ini nga mga padihot ginamaksimisa man sa pagpamulitika sang mga lokal nga burukrata para sa umalabot nga eleksyon 2025. Pan-os na ang ila daan nga gawi. Indi madula sa kasaysayan sa South Central Negros ang nagligad nga tinuig nga pag-antus sang pumuluyo bangud sa kapabayaan sang reaksyunaryong gobyerno, ilabi na sa panahon sang halit sang El Niño, sa nagalawig nga tiempo muerto, kag sa pagbalewala sa mabudlay nga kahimtangan sang lugar. Gina-atake sang tropang militar ang pumuluyo paagi sa pilit kag peke nga pagpasurender, pagpamahog, iligal nga pagpang-aresto, kag pagpamatay, nga nagapadayon hasta sa subong nga tuig.

Indi na mapanas ang matingkad kag maduagon nga rebolusyonaryong kasaysayan sa paghimakas masa sa South Central Negros. Magasingki lang ini kag magatingkad bangud sa hapaw nga programa sang kaaway nga kon buot analisahon, pinakanubo na gani apang naga-ekspektar pa sila nga dayawon. Sa baylo, magapadayon gihapon ang angtanay sang masa kag Pulang hukbo nga indi bisan san-o man mawasak sang pasismo kag pagpakuno-kuno sang kaaway.