Itinakwil ng mga magsasaka ang “pamasko” ng rehimeng Marcos at ng Department of Agriculture na dagdag na ₱20 bilyon sa Rice Competitive Enhancement Fund (RCEF), o ang pondong nililikom mula sa pagbubukas sa bansa sa pagbaha ng imported na bigas. Ang pagtriple ng pondo ay mula sa amyenda ng rehimen sa Rice Tariffication Law (RTL) na nagkabisa noong Disyembre 25, 2024. Sa amyendang ito, itinaas ng rehimen ang RCEF mula ₱10 bilyon tungong ₱30 bilyon. Ang RCEF ay pampalubag-loob sa mga magsasakang mawawalan ng kita at kabuhayan dulot ng liberalisasyon.

Tinawag ng Kilusang Magbubukid ng Pilipinas na “panabing” ang dagdag na pondo sa nagpapatuloy na kainutilan ng estado na resolbahin ang paghihirap ng mga magsasaka: ang kawalang suporta ng estado sa lokal na produksyon ng bigas, at ang walang sagkang importasyon nito. Anito, hindi naiangat ng RCEF ang lokal na industriya sa nakaraang limang taon. Sa halip, tanging ang komersyante at tagasuplay na makinarya ang nakinabang dito.

Pinagsabihan ng KMP ang DA na itigil na ang “pagkahumaling” nito sa importasyon ng bigas.

“Ang pagsandig ng gubyerno sa importasyon ay kita sa nirebisa nitong RTL,” ayon sa KMP. “Taliwas ito sa kunwa’y patakaran sa pagpapalakas ng industriya ng bigas sa Pilipinas, dahil pinahihina nito ang lokal na mga magsasaka sa itinatambak nitong imported na bigas, na nagpapabagsak sa presyo ng lokal na palay, at nagpapatindi sa kawalan ng lupa at pagkakautang.”

Ang RCEF mismo ay hindi nakatuon sa pagpapalakas ng mga magsasaka kundi nakalaan para sa “pagsasanay at imprastruktura” (₱15 bilyon) at mekanisasyon (₱9 bilyon). Pinakamababa ang inilaan nito para sa binhi (₱6 bilyon). Wala inilaan ang rehimen para sa direktang subsidyo tulad ng pataba, panggatong (gasolina), bayad-utang at para sa makatarungang pagbili ng ani ng mga magsasaka. Mas madalas, nakukurakot lamang ang pondong inilaan sa programang palpak at walang pakinabang.

Binatikos rin ng mga magsasaka ang higit pang paglumpo sa National Food Authority, kung saan binawasan ang pag-iimbak nito ng suplay ng bigas mula sa tatlong buwang reserba tungong dalawa na lamang.

“Hindi lamang isinasapanganib nito ang katiyakan sa pagkain, pinaliliit din nito ang kritikal na tungkulin ng NFA na istabilisa ang presyo ng palay at tiyakin na may mapagbebentahan ang mga magsasaka,” ayon sa grupo.

Muling nanawagan ang grupo para sa pagbabasura ng RTL at pagpapatupad ng tunay na repormang agraryo. Nanawagan rin sila ng mga subsidyong pamproduksyon at kumpensasyon sa mga magsasakang nasalanta ng mga kalamidad.

“Sapat ang kakayahan ng mga magsasakang Pilipino na pakainin ang bansa kung bibigyan lamang sila ng sapat na suporta, makatarungang pagpepresyo, at proteksyon laban sa tagibang na mga kasunduan sa kalakalan,” anito.