Ginapanday karon sa mga komunidad sa palibot sa Laguna de Bay ang ilang panaghiusa aron atubangon ang hulga sa katalagmang dala sa magkaluha nga proyekto nga mao ang Laguna Lakeshore Road Network Project (LLRNP) ug Laguna Lake Floating Solar Project. Nabalaka ang mga mangingisda ug residente sa dala niining pagkaguba sa kinaiyahan ug panginabuhian, ug paglapas sa ilang mga katungod.

Ang Laguna de Bay, o Laguna Lake, mao ang labing daku nga danaw sa Pilipinas ug ikatulong labing daku sa Southeast Asia. Mahinungdanon kini alang sa irigasyon, pangisdaan, ug suplay sa tubig sa rehiyon. Gidumalahan sa Laguna Lake Development Authority (LLDA) ang “pagpalambo” sa danaw.

LLRNP, duso sa ADB

Sama sa ubang dagkung proyekto sa imprastraktura, naggikan ang pondo sa LLRNP sa utang sa Asian Development Bank (ADB), bangko nga gitukod sa Japan isip daluyan sa sobrang kapital niini. Usa kini sa labing dakung proyekto nga pagagahinan og “official development assistance” sa ADB sa nasud.

Magmuntar ang LLRNP og 37.4 kilometro nga expressway o lapad nga kalsada sa embankment (duol sa baybay) sa danaw. Magsugod ang dalan sa Lower Bicutan, Taguig City ug mosangko sa Calamba City, Laguna. Dugang niini, pagatukuron usab ang 6.1 kilometro nga “connecting roads” niini ug 7.3 kilometro nga mga “interchange road” ug “slip road.” Magagasto kini og ₱174.3 bilyon.

Niadtong Hunyo 20, gitaho sa Department of Public Works and Highways nga 97% nga kumpleto na ang detalyadong disenyo sa LLRNP. Nakigpulong na usab niadtong Hunyo ang rehimeng Marcos sa Export-Import Bank of Korea, kaabag sa ADB, nga maoy mopondo sa usa ka bahin sa proyekto (7.94 kilometro nga dalan gikan sa Lower Bicutan hangtud sa Alabang).

Laguna Lake Floating Solar Project

Sa takuban sa pagbuhat og “renewable” o limpyung kuryente, ginaduso karon ang Laguna Lake Floating Solar Project. Pagalangkuban sa 2,000 ektarya sa danaw ang pagbutang og mga solar panel sa parte sa mga syudad sa Calamba, Santa Rosa ug Cabuyao, ug sa mga lungsod sa Bay ug Victoria. Gibanabanang mokabat sa 10,000 ka mangingisda ug uban pang residenteng nagsalig sa danaw ang maapektuhan.

Gihatag sa LLDA ang mga kontrata sa pagtukod sa solar panel sa AC Energy Corporation sa mga Ayala (800 ektarya), kasosyo sa SunAsia Energy Inc ug Blueleaf Energy (1,000 ektarya), ug sa kumpanyang Singaporean nga Vena Energy (200 ektarya). Sumala sa banabana sa mga kumpanya, mokabat sa 2.57 gigawatts sa kuryente ang mahimo niini.

Niadtong Hunyo, gihatagan sa Department of Energy ang SunAsia og napulo ka tig-25 ka tuig nga kontrata alang sa operasyon niini. Sumala sa kumpanya, pagasugdan niini ang konstruksyon sa proyekto sa sunod nga tuig ug ablihan alang sa komersyal nga operasyon sa 2026.

Tungod walay kapasidad ang nasud nga magbuhat og solar panel, kining mga kumpanya kasosyo sa langyawng kumpanya, nagbubo karon og daku kaayong pondo alang sa “renewable” nga kuryente. Mikabo og ganansya ang mga burgesyang kumprador ug langyawng kumpanya pinaagi sa pagduso sa “limpyo” nga kuryente sa nasud.

Dakung kadaut

Magresulta og dakung kadaut sa Laguna de Bay ang duha ka proyekto. Pagagun-ubon ug posibleng malanag sa mga operasyong dredging sa LLRNP ang tubig, mga mananap ug tanum sa danaw. Gikabalak-ang maguba niini ang mga kritikal nga habitat ug magresulta og makanunayong pagbaha ilabina sa panahon sa kusog nga pag-ulan.

Sama usab niini ang epekto sa mga solar panel nga pagatukuron. Maapektuhan niini ang kalidad sa tubig ug kinaiyanhong balanse sa danaw ilabina nga pagababagan niini ang paglapos sa bidlisiw sa adlaw sa katubigan.

Anaa usab ang kabalaka sa mga residente nga mapalayas dili lamang sa baybay sa danaw, apan bisan sa mga komunidad kung asa ibutang ang mga “access road” sa LLRNP. Babag usab ang mga solar panel sa agianan sa mga bangka ug sakupon bisan ang mga dungguanan sa mga mangingisda.

Atubangan niini, sunod-sunod nga mga aktibidad sama sa mga porum, konsultasyon ug tigum ang gihimo sa Save Laguna Lake Movement ug Pambansang Lakas ng Kilusang Mamamalakaya ng Pilipinas (Pamalakaya)-Bay sa miaging mga semana aron pugngan ang hulga sa duha ka proyekto. Gipanghingusog nilang ihunong na ang mga proyekto.