Halin Ilocos tubtob Bicol, pareho ang reklamo sang mga mangunguma sa pagka-inutil kag kapabaya sang rehimen Marcos sa atubang sang malaparan nga kahalitan sa agrikultura nga tuga sang sunod-sunod nga mga kalamidad nga naghampas sa pungsod.

Nakigdayalogo ang mga mangunguma halin sa Malolos City, Plaridel kag Calumpit, tanan sa Bulacan, sa National Irrigation Administration sadtong Septyembre 26, para iduso ang hinanali nga pagpakay-o sang mga sistema sang irigasyon nga ginhalitan sang El Niño kag La Niña. Suno sa ila, ang indi maayo nga imprastraktura nga irigasyon ang nagtuga sang pasulit-sulit nga pagbaha sa panahon sang taob ukon high tide, sobra nga pagkaguba sa ila nga mga tanom kag pagsulod sang tubig-dagat sa ila mga ulumhan.

Suno sa ila, samtang ginakay-o ang imprastraktura bilang pangmalawigon nga solusyon, dapat hinanali nga magtigana ang gubyerno sang ginakinahanglan nga mga gamit, pareho sang mga motor pump kag deep well, para gilayon nga masabat ang kinahanglanon sa produksyon.

Sa Ilocos Norte, naglab-ot na sa ₱87 milyon ang kahalitan sa mga pananom, lakip ang dugang nga ₱385,000 nga nadula sa mga sinagod nga sapat tuga sang Bagyong Julian nga nag-igo sadtong Oktobre 2, nagabangon pa lang ang prubinsya halin sa asud-asod nga epekto sang El Niño kag nagliligad nga mga kalamidad, kabahin ang pagbaha halin sa bagyong Carina kag hangin habagat, nga sobra nga nakaapekto sa sektor sang agrikultura.

Ginduso sang mga mangunguma diri ang ₱25,000 nga subsidyo pangproduksyon, ₱15,000 subsidyo para sa mga mangingisda, kag ₱10,000 bulig sa pinansya para sa tanan nga naapektuhan sang bagyo kag mga pagbaha.

Sa Bicol, subsidyo kag kumpensasyon man ang panawagan sang mga mangunguma halin sa Libon, Albay kag Nabua kag Bato, sa Camarines Sur. Halos 400 ektarya sang humay ang nagapabilin nga nalumos sa tubig-baha tuga sang sundanay nga bagyo. Kalabanan sini ang paga-anihon na kuntani sa Septyembre. Nagalawig ang tubig baha halin isa tubtob duha ka bulan bag-o madula, kag nagalab-ot sa kadalumon nga halin hawak tubtob lapaw sa tawo (mga 6-7 ka tapak). Ginabulubanta nga yara sa 90-100% ang nahalitan nga mga tanom sa mga ginbaha nga talamnan. Panawagan sang mga mangunguma ang pagbutang sang mga dike, bulig para sa pagbakal sang farm inputs kag kapital para sa pag-andam sang duta kag sa pagtanom.