Gapu ta pakyawan iti plantasyon ken kakapyan, agtitinnulong iti panagburas ti kape ti pamilya a Lupao. Kasapulan a napaspas a leppasen ni Lydia, ti asawa ken tallo nga anak da ti 7-ektarya a kakapyan. Sangsangwen ni Lydia ti pangta a maikkat isuna iti listaan ti 4Ps nu saan na nga isubli iti eskwelaan dagiti annak na a katinnulong na iti pagbiagan.

Balbaliw met a pagap-aplayen ti kumpanya a sumsumrekan ni Tess isuna iti dandani dua a tawen kas modista. Daytoy ti sungbat ti manedyer kenkuana kalpasan a dimmawat ti maternity leave para iti panaganak na iti sumaruno a bulan. Palalo ti danag ni Tess a maawanan isuna ti panggedan, nangruna ta agbalin isuna a solo a nagannak.

Napuoran met da Rosario, ina ti 6-tawen nga ubing ken 1-tawen a maladaga. Ti panagbuya dagiti kameng ti timpuyog da a nakurapay, ti puor ket naigagara tapno pagtalawen isuda iti komunidad. Agbibiag laeng ti pamilya na iti nakabasbassit a sapul ti asawa na nga agpaspasada ti pedikab. Nakapaing da iti evacuation center a malaylayus tunggal agbagyo.

Maysa a masahista ni Kris, maysa a transgender iti maysa a bassit nga spa. Iti trabaho na a makaibus ti pigsa, awan iti minimum a sweldo ti suma total ti kumisyon nga ipaspasweldo ti amo na. Bagi na ti babayadan iti SSS ken Philhealth. Awan ti mait-ited a proteksyon kenkuana uray mano a daras a nagdanag isuna kadagiti kliyente a dumawdawat ti “espesyal a serbisyo.”

Daytoy ti nadumaduma a rupa ti babbai a Pilipino. Saan a mailibak ti kinakaro ti sagsagabaenda a rigat ken sakripisyo. Awan pannakabannog nga agtrabtrabaho da tapno mailasat ti pamilya da ngem mayorya kadakuada ket maibilbilang a “saan a produktibo.” Nasurok kagudwa iti babbai ket saan a maibilbilang iti “pwersa ti tegged.” Adda dagiti linteg ken programa para iti babbai a napintas a denggen ngem dagitoy ket awanan ngipen ken awan mamaay na iti sango ti nasaknap a panangirurumen kadakuada.

Iti intero a lubong, dagiti babbai ket makapdpadas ti doble a pannakaidadanes iti sango ti nasaknap a disempleyo ken nababa a sweldo. Ad-adu dagiti babbai nga awanan panggedan. Umaw-awat da ti nababbaba a sweldo kumpara kadagiti lallaki a mangmangged. Ad-adda a makaperdi ti basnut kadakuada ti didigra ti climate change ken dagiti gubat. Kumarkaro ti mapadpadasan da a kinaranggas iti human trafficking, pornograpiya, prostitusyon, panaglako ti ubbing, kabilang dagiti dumaldalan iti social media ken dadduma pay.

Ti mapadpadasan a pannakaidadanes dagiti babbai ket nakarkaro pay iti sidong ti malakolonyal ken malapyudal a sistema. Nakaituon iti pundamental a parikut ti imperyalismo, pyudalismo ken burukrata kapitalismo, nayon a sangsangwen dagiti babbai a Pilipino ti nadumaduma a porma ti pyudal ken burges a patriyarkal a sistema.

Iti sango ti umag-agibas a krisis iti ekonomya, pulitika ken kultura, sadinno koma ti ayan dagiti babbai? Iti tengnga ken unaan ti panangiyabante ti rebolusyon a pudno a mangbaliw iti kasasaad da a magungundawayan ken maidadanes. Daytoy ti pinaneknekan ti mano a dekada a praktika ti rebolusyonaryo a tignay ti babbai iti Pilipinas iti panangiyuna ti Makabayang Kilusan ng Bagong Kababaihan (Makibaka) a tartarabayan ti Communist Party of the Philippines (CPP). Inpakita ti Makibaka a kabilang iti intar ti rebolusyon ti babbai, karamanen dagiti LGBTQ ken uray dagiti ubbing.

Iti kaaw-awayan, dagiti organo ti bileg iti pulitika ket maitaktakder a nairut a kabinnadang dagiti babbai babaen dagiti lokal a balangay ti Makibaka. Saan a matawaran a ti panagabante ti papel ti babbai a mannalon iti pulitika, awit daytoy dagiti pang-ekonomya a ganansya dagiti bayanihan, timpuyog iti pagtatalonan ken dagiti kooperatiba. Uray iti aspeto a kultural ket paspasaknapen daytoy ti demokratisasyon iti uneg ti pamilya, maka-masa a panag-agas ken panagpatignay kadagiti ubbing para iti alternatibo a kultura ken edukasyon.

Iti kasyudadan, iyab-abante ti Makibaka ti panangirupir kadagiti demokratiko a kadawatan, pagimbagan ken karbengan ti babbai, ubbing ken LGBTQ iti tignay masa. Sipipinget nga ibunbunannag ken lablabanan da ti kinabulok, kinainutil ken pasismo ti agar-ari a sistema gapu iti napasnek a panagibinglay ti tignay ti babbai kadagiti pabrika, pagadalan, komunidad, upisina, simbaan ken nu sadinno pay a lugar nga ayan da. Ibingbinglay da ti timek da iti pukkaw ti umili para iti nailyan a wayawaya manipud iti gangannaet a turay ken panangidadanes.

Kayat ti imperyalismo a US a lapdan ti pannakipaset ti babbai iti rebolusyon ken rimbawan ti kapanunotan a palaban ti tignay ti babbai. Babaen kadagiti instrumento a USAID, World Bank, Asian Development Bank, United Nations ken dadduma pay, ar-aramaten ken idurduron da dagiti programa nga agar-aramat kadagiti makaay-ayo a sarita nga “inclusion,” “safe spaces,” ken “peace zones para kadagiti ubbing.” Panggep dagitoy nga “adbokasiya” a palibegen ti saritaan ti nailyan a panangidadanes ken naindasigan a panaggundaway kas ramut ti mapadpadasan a pannakaidadanes dagiti babbai, iyadayo isuda iti rebolusyonaryo a dana ti panagbalbaliw ken itunda isuda iti dana ti repormismo, ligalismo ken NGOismo.

Iti sango daytoy, kasapulan nga ad-adda nga ipakita iti nalawa a masa ti babbai, a ti pannakawayawaya da manipud iti pannakaidadanes ket magun-od laeng iti tay-ak ti armado a dangadang. Iti napalabas a mano a dekada, dinalyasat ti babbai a Pilipino ti dana ti armado a rebolusyon, ken nangibinglay ti sirib ken biag kas Nalabbaga a mannakigubat ken kumander ti New People’s Army ken kas lider ken kadre ti Partido.

Kas kada Lydia, Tess, Rosario ken Kris, agur-uray ti nalawa nga intar ti babbai nga ikutan ti lugar da iti rebolusyon. Ad-adda a napateg tatta iti babbai, nangruna dagiti babbai nga anakling-et, nga agpursigi iti panagriing, panag-organisa ken pannakidangadang. Nasken a nairut a petpetan dagiti prinsipyo ti rebolusyonaryo a tignay ti babbai ken itag-ay ti bandera ti nailyan-demokratiko a tignay.