Ginsaulog sang Liga ng Agham para sa Bayan (LAB) ang ika-49 nga anibersaryo sini sadtong Disyembre 2024. Sa isa ka sikreto nga pagtililipon sa National Capital Region, naglab-ot sa 50 ka katapo sini ang nag-ululupod para dungan nga saulogon ang ila anibersaryo kag ang ika-56 nga anibersaryo sang Partido Komunista ng Pilipinas.

Ginbalikan nila kag ginsaulog ang nagkalain-lain nga kadalag-an nga naangkon sang mga sanga sini kag naagum nga pagsulay sa tuig 2024, ilabi na sa panahon sang una nga tuig sang kahublagan panadlong. Ginpasidunggan man sang LAB ang tanan nga mga rebolusyonaryo nga martir halin sa sektor sang siyensya kag teknolohiya nga naghalad sang ila nga kabuhi para sa pungsod kag sa rebolusyon.

“Nanginbabaw ang mga kadalagan sa mga kampanya, sa liwat nga pagtubo sang pag-organisa sa kubay sang sandigan nga masa, kag sa pagpa-uswag sang suporta para sa Ba‐ gong Hukbong Bayan (BHB),” suno sa report sang Agham Bayan, pamantalaan sang LAB. Sa pihak sini, ginpaha‐ yag nila nga dako pa ang kinahanglan nga panginbabawan nga mga kahuyangan kabahin ang konserbatismo sa pagrekrut sang bag-o nga mga katapo.

Suno sa editoryal sang Agham Bayan, “dapat maathag sa aton, isip mga rebolusyonaryo, nga ang nagapanguna nga katuyuan naton sa paglunsar sang kampanya amo ang pagsabat sa intesres sang masa kag pagpadamo kag pagpabaskog sang aton rebolusyonaryo nga pwersa.” Subong nga 2025, ginhambal sang LAB nga padayon sini nga itib-ong ang mga katungdanan para makabulig sa pagpasulong kag pagpabaskog sang rebolusyong Pilipino.

Dugang pa sang LAB, ginpakita sini sa ila nga posible nga tungdan sang isa ka siyentista ang rebolusyonaryong katungdanan nga isulong ang pungsodnon-demokratikong rebolusyon nga may sosyalistang perspektiba, sa mga laboratoryo kag hulot-buluthuan sang kasyudaran tubtob sa armadong paghimakas sa kabukiran.

“Igapadayon sang mga rebolusyonaryo nga siyentista, inhinyero, propesyunal, kag estudyante ang kahublagan panadlong para malab-ot ang lubos nga ka‐ dalag-an,” tugda sini. Mangandam man ang LAB para sa bula‐ wanon nga anibersaryo sini sa Disyembre.

Bayolohista sa hukbo sang banwa

Isa si Ka Jerry sa mga rebolusyonaryong siyentista nga nagsabat sa panawagan nga maki-pangabuhi sa BHB. Naglubog siya sa isa ka yunit sang hukbo sang banwa sa Luzon. “Para sa akon isip isa ka bayolohista, isa ka dako nga oportunidad ang mangin Pulang hangaway para padalumon ang aton kinaalam sa nanari-sari nga kabuhi ukon biodiversity sang aton nga pungsod,” panaysayon niya.

Halin sa mga lugar nga ginadayunan, tubtob sa ginakaon, adlaw-adlaw mapakigbagayan sang Pulang hangaway ang kinaiyahan. Masami yara sa kalasangan kag kabukiran ang mga yunit sang BHB. Panalagsa naman yara sa mga patag nga erya. Bisan pa nagkalain-lain ang kahimtangan sang lasang, bukid, kag kapatagan, sa tanan nga higayon kasubong mga “field researcher” ang mga Pulang hangaway sa ila paglubog sa kinaiyahan.

Suno sa iya, “sa adlaw-adlaw nga hilikuton namon sa yunit, nagakakita namon ang salakot nga species-tanom, uhong, insekto, pispis, kag iban pa.” Masami man kuno nga makakita ang yunit sang mga endemiko ukon tumandok nga tanom ukon sapat pareho sang jade vine, corpse flower, hornbill ukon kalaw, kag madamo pa nga iban. “Madamo nga bes man nga nagpadulong ang yunit sa mga lugar nga posible nga wala pa pisikal nga nakadtuan sang mga siyentista, bisan sin-o man —wala ta nakahibalo, basi makatukib kita sang mga bag-o nga species sa mga lugar nga ini.”

Makabulig man kuno kung madamo sang ihibalo sa nanari-sari nga kabuhi para sa kakinahanglanon sa pag‐ kaon sang hukbo sang banwa kag sang masa. “nagkalain-lain nga species ang mapuslan namon sa hilikuton produksyon. Ilabi na sa mga ipit-ipit nga sitwasyon sa mga lugar nga layo sa komunidad, masaligan nga makuhaan sang pagkaon ang ini nga mga nagakabuhi sa kalasangan,” saysay niya. Nagapatuman man ang yunit sang BHB sang mga patakaran para likawan ang pagpangdakop sa mga ginakabig nga endangered species ukon sahi sang sapat nga nagakahangawa na nga madula.

“Madamo sang posible nga matun-an kag matukiban bahin sa sari-sari nga kabuhi sa aton nga pungsod, sa konteksto sang pagpakigbahin naton sa rebolusyonaryong paghimakas para sa pumuluyong Pilipino,” suno sa iya. Dugang pa ni Ka Jerry nga pahanumdom man ang manggad nga ini para sa iya kung ngaa kinahanglan makigbahin sa inaway banwa—para protektahan ang kinaiyahan kag pumuluyo sa pagpangawat sang mga imperyalista kag lokal nga nagahari nga sahi.