Makatarunganon kag pangmalawigon nga kalinong, indi pagsungka ang dapat estoryahan
Wala lugar sa estoryahanay pangkalinong ang paghinun-anon, bisan pagpahayag, ilabi na pag-ayo, para sa pagsungka sang National Democratic Front of the Philippines (NDFP) ukon sang armadong rebolusyonaryo nga paghimakas sa Pilipinas. Amo ini ang pahayag ni Kaupod Luis G. Jalandoni, Senior Adviser sa Negotiating Panel sang NDFP, sa atubang sang asud-asod nga pahayag sang mga upisyal sang Gubyerno sang Republika sang Pilipinas (GRP) kag Armed Forces of the Philippines (AFP) nga nagalaragway sang estoryahanay pangkalinong bilang hambalanon sa “pagpasungka.”
Ginpirmahan sadtong Nobyembre 23 ang Oslo Joint Statement sa pungsod Norway nga nagdeklarar sang tuyo sang GRP kag sang NDFP nga hiwaton liwat ang estoryahan pangkalinong.
Ginsaway sa partikular ni Kaupod Juliet de Lima, interim chairperson sang NDFP Negotiating Panel, si Gilberto Teodoro Jr, tiglikom sang Department of National Defense, sa ginhambal niya nga ang pagsungka sang NDFP ang basehan sang GRP sa pagpasugot nga liwat buksan ang negosasyon. Tuhoy sa iya, nagakalipatan ni Teodoro nga ang GRP ang nagpalapit sa NDFP kag indi ang kabaliskaran.
Tuhoy sa ila ni Ka Luis kag Ka Julie, “ang estoryahanay pangkalinong ang indi estoryahanay para sa kapitulasyon.” Pagtum-ok nila, ang negosasyon ang isa ka bugtong nga higayon para makakita sang pamaagi nga makadalawat sa duha nga habig kag prinsipyado para lubos nga masolbar ang matuod nga mga rason sang armado nga banggianay.
Dapat kuno nga iti-on lang sang GRP ang igtalupangod sa mahinungdanon nga adyenda sang negosasyon nga nahan-ay sa The Hague Joint Declaration. Nagakahulogan ini sang pagtalakay sa balayon sang Comprehensive Agreement on Social and Economic Reforms (CASER), nga nagapaathag sang mga sosyo-ekonomiko nga ugat sang armado nga banggianay.
Suporta sa NDFP
Yara sa likod sang NDFP negotiating panel ang mga alyado nga organisasyon sini sa pagduso sa sandigan kag hinanali nga mga ginapangayo sang pumuluyo para sa reporma sa duta kag pungsodnon nga industriyalisasyon kag iban pa nga tikang para sa hustisyang pangkatilingban kag pungsodnon nga soberansya. Ginatiglawas nila ang pungsodnon kag demokratiko nga interes sang tagsa nila ka sektor.
Kaangot sang ginpirmahan nga Oslo Joint Statement, nagpagwa sang pahayag sang suporta ang pungsodnon nga pamunuan sang Makabayang Kilusan ng Bagong Kababaihan (Makibaka), Liga ng Agham para sa Bayan (LAB), Katipunan ng mga Gurong Makabayan (Kaguma), Lupon ng Manananggol para sa Bayan (Lumaban), Christians for National Liberation (CNL), amo man ang Partido Komunista ng Pilipinas kag Bagong Hukbong Bayan.
Bukas man sini nga gindawat sang mga panrehiyon kag pampubrinsya nga sanga sang NDFP. Ginaduso subong sang mga rebolusyonaryo nga organisasyon ang pagtuon kag pagbalik-tuon sa mga sinulatan kag pahayag ni Kaupod Jose Maria Sison, sang NDFP kag sang Partido nga may kaangtanan sa estoryahanay pangkalinong para isahon kag anihon ang suporta sang mas malapad nga masang Pilipino.
Ano ang dapat nga estoryahan?
Dapat pagahambalan ang lapnagon nga kawad-on sang duta nga ulumhan sang masang mangunguma sa kabukiran. Tungod isa ka inaway sang mangunguma ang inaway banwa, yabi nga hambalanon ang pagsulong sa matuod nga reporma sa duta. Ginabugkos sang Pambansang Katipunan ng mga Magbubukid (PKM) ang kusog sang mangunguma para isulong ang mga paghimakas nga ini.
Wala sang haangpon ang masang mangunguma sa mga bugos nga reporma sa duta sang reaksyunaryo nga estado. Gintumod sang PKM-Laguna ang kaso sang konsentrasyon sang duta sang 7,100 ektarya nga yara sa kamot sang pamilya Yulo, pinakadako nga asyenda sa laguna, nga nagasakop sa Calamba, Cabuyao, Sta. Rosa, kag Biñan.
Sandig sa PKM-Laguna, lapnagon ang pagpalayas sa mga mangunguma sa duta sang mga Yulo nga ginabaligya sa dalagko nga kumprador burgesya pareho sang mga Ayala. Ginapaidalom sa kombersyon ang mga irigado nga duta padulong sa mga golf course, subdibisyon, industrial park, iban pa nga komersyal nga gamit, nga wala sang kapuslanan sa masang mangunguma. “Paano kami makatanom sa mga sementado nga karsada kag mga aspalto nga ginatindugan sang dalagko nga edipisyo? Gutom ang maaguman namon kung magapadayon ini,” pahayag sang PKM-Laguna.
Dapat pagahambalan ang pagsulong sang pungsodnon nga industriyalisasyon. Ang pagpatuman sini ang makabulig sa pagpauswag sang ekonomiya. Kinahanglanon ini para makatuga sang mga trabaho, pataason ang kita kag sabton ang sandigan nga mga kinahanglanon sang pumuluyo.
Dapat pagahambalan ang lapnagon nga kapigaduhon, kawad-on sang trabaho kag manubo nga sweldo sang masang mamumugon. Sandig mismo sa estadistika sang estado, naglab-ot sa 2.3 milyon ka trabaho ang nalista nga nadula sadtong Setyembre. Dugang sa mga nadula nga trabaho ang 358,000 nga ginkakas sa pwersa sang pamugon sa pareho nga panahon. Nagadamo man ang isip sang nagatrabaho sa impormal nga ekonomiya.
Padayon nga nagakaagnas ang matuod nga bili sang sweldo sang mga mamumugon. Sa NCR, ₱504 na lang ang matuod nga bili sang nagakadawat nga minimum nga ₱610. Wala pa ini sa katunga sang ₱1,189 kada adlaw nga lebel sang makabuhi nga sweldo. Sa abereys, 35.5% lang sa makabuhi nga sweldo ang nagakadawat sang mga mamumugon sa bilog nga pungsod.
Dapat hambalan ang lantaran nga pagpaidalom sang rehiman Marcos sa amo nga imperyalistang US. Ginapasugtan sini nga guyuron sang US ang Pilipinas sa pagdilaab sang inter-imperyalista nga gyera batuk sa China, kag ginapagamit ang bilog nga pungsod bilang base sa idalom sang Enhanced Defense Cooperation Agreement kag iban pa nga takilid nga tratado militar.
Dapat man hambalan ang pagpangapin sa pungsodnon nga soberanya sang Pilipinas batuk sa pagpasilabot kag pagpang-atake sang imperyalistang China sa West Philippine Sea.
Dapat hambalan ang pag-angkon sang hustisya sa linibo ka biktima sang mga paglapas sa tawhanon nga kinamatarung. Sugod Disyembre 1, 2022 tubtob Disyembre 1 subong nga tuig, nalista sang Ang Bayan ang 957 ka kaso sang paglapas sa tawhanon nga kinamatarung kag 127,386 ka biktima sang rehimen US-Marcos. Patarasak nga pagpangdalasa sa mga komunidad sa kabukiran ang armado nga pwersa sini, gamit ang kampanya sang aerial bombing, pagpanganyon kag pag-istraping.
Ini, kag iban pa nga mga sosyo-ekonomiko nga hambalanon, ang pilit ginalikawan kag gusto tabunan sang rehimen US-Marcos sa posible nga liwat pagbukas sang negosasyon.