Editoryal

Batukan ang agresibong halimaw nga imperyalistang US

, ,

Usa pa lang ka bulan sukad milingkod si Donald Trump isip presidente sa United States of America, apan bisan kinsa na lang ang iyang gisungag ug giatake, sama sa usa ka ungo nga hakog sa pag-angkon sa tanan alang sa iyang gingharian. Sa iyang mga deklarasyon ug lakang, gitangtang ni Trump ang maskara sa US isip “tigpasiugda sa demokrasya,” ug gibutyag ang tinuod nga dagway ug kolor sa US isip walay katagbawang imperyalistang gahum nga nag-ilaid sa krisis ug desperadong luwason sa nagkahanaw nga imperyo.

Sulod sa US, salamin sa nagkalalum nga krisis sa pulitika ug pagkusog sa pasista, rasista ug ultra-konserbatibong laraw ang kaylap nga pagyatak sa gubyernong Trump sa demokratikong katungod sa mga Amerikano. Sa mando ni Trump, liboan kamga empleyado sa gubyerno ang diha-dihang gitangtang sa trabaho aron kuno makadaginot. Gipalihok niya ang mga armadong ahensya sa estado aron bangis nga prisohon o palagputon ang milyun-milyong mga “iligal” nga migrante sa US.

Sa halos tanang bahin sa kalibutan, ang mga katawhan ug nasud nag-atubang sa mga pagpamig-ot sa ekonomiya ug mga hulga sa agresyon sa imperyalismong US. Gigamit ni Trump ang pagpahamtang og taripa sa pamatigayon, pagbawi o pagpugong sa mga ayudang militar ug pang-ekonomiya batok sa mga nasud nga gusto niyang pig-oton, pasunuron o paluhuron sa iyang mga dikta.

Nagpahamtang si Trump og dugang nga mga taripa batok sa mga produkto gikan sa Canada, Mexico ug China sa pagsulay nga pig-oton sila aron ihatag ang iyang gusto. Sa samang higayon, gideklara ni Trump ang iyang plano nga ipailalum ang Canada isip ika-51 nga estado sa US. Gianunsyo usab niya ang plano nga kuhaon ang kontrol sa Panama Canal tungod kay kuno gipaboran niini ang China. Nagmugna usab si Trump og kasikas iyang plano nga “paliton” o sakupon ang Greenland.

Gideklara usab ni Trump ang iyang plano nga “ilogon” ug “angkunon” ang Gaza Strip, ug palayason ang tanang Palestino gikan sa ilang yuta ug panimalay. Kini usa ka dayag nga paglapas sa kagawasan ug katungod sa mga Palestino sa kaugalingong paghukum. Gitukmod ni Trump ang Zionistang estado sa Israel nga ipadayon pag-usab ang pagpamomba sa Gaza, supak sa kasabutan sa hunong-buto.

Bag-o lang, gimando ni Trump ang 90 ka adlaw nga suspensyon sa $64-bilyon nga mga programa nga gipondohan sa USAID o US Agency for International Development. Gigamit kini ni Trump aron mas paluhuron ang mga atrasadong nasud nga nagsalig pag-ayo niini. Lakip dinhi mao ang mga programang panglawas sa South Africa, nga gusto niyang ipaatras sa pagkundena sa Israel sa gerang henosidyo batok sa mga Palestino, ug aron pugngan kining magpatuman og reporma sa yuta nga molangkat sa sistema sa yuta sa kanhing rehimeng rasista.

Sa duso ni Trump, gisugdan sa US ug Russia ang negosasyon aron kuno tapuson ang gubat sa Ukraine. Labaw nga natin-aw karon nga kini usa ka “proxy war.” Gibasol karon ni Trump ang Ukraine nga “nagpasiugda” niini, bisan og dugay nang gigamit sa US ang Ukraine aron makig-away sa Russia. Sa pakigsuod ni Trump sa Russia bahin niini, laraw niining kontrolon ang mga minerales, ingonman ang pag-awayon ang Russia ug China alang sa estratehikong katuyuan sa US nga ihimulag ang China.

Ubos ni Trump, nagpadayon ang militarisasyon sa US aron palig-onon ang ilang presensya sa Asia, ilabina palibot sa China, ug paggamit sa armadong pwersa sa Pilipinas ug sa itoy nga gubyernong Marcos, para kanunayng hagiton ang China.

Sa kahadlok nga targeton ni Trump ang gubyerno sa Pilipinas sama sa pagpamig-ot niini sa ubang nasud, nagdali-dali karon ang rehimeng Marcos nga magpasikat sa bag-o niyang amo aron pamatud-an ang iyang pagkamatinud-anon sa imperyalismong US. Labaw pang gipahugot ni Marcos ang pagsalig sa palisiyang panggawas ug kaayuhan sa Pilipinas sa interes ug heyopulitikal nga laraw sa iyang imperyalistang among US nga palibutan ug pugngan ang pagkusog pa sa imperyalistang China.

Niining milabayng semana, gipagrabe sa gubyernong Marcos ang pagpanghagit sa China, pinaagi sa pagdakop kuno sa mga “espiya” nga Chineses sa Pilipinas (bisan og gawasnong nagaoperasyon sa Pilipinas ang mga ahente sa CIA, sama sa nabugsok nga eroplanong pang-espiya niini sa Maguindanao). Walay hunong usab ang mga drama sa “pag-abog” sa “hilabihan ka daku” nga barkong Coast Guard sa China sa West Philippine Sea (apan hilum kaayo dihang miagi ang higanteng USS Carl Vinson sa mismong kadagatang teritoryal sa Pilipinas, dihang misulod kini sa tunga-tunga sa Leyte ug Mindanao, ayha mi-istasyon sa Palawan).

Ginapakita sa mga lakang sa gubyernong Trump ang desperasyon sa imperyalismong US nga iduso ang kaugalingon isip nag-unang gahum sa tibuok kalibutan, luyo sa estratehikong paghuyang niini. Girepresentahan niya ang interes sa mga monopolyo kapitalistang Amerikano nga nagtinguhang palapdon ang sakop sa impluwensya ug kontrol sa US sa mga tinubdan sa natural nga bahandi, mga ruta sa pamatigayon ug natad sa negosyo sa lain-laing bahin sa kalibutan.

Ang bangis, mangtas ug magun-ubong lakang ni Trump nagtukmod sa malukpanong pagbatok sa iyang paghari. Karon pa lang, paspas nga mikusog ang kasuko sa mga mamumuo ug katawhang Amerikano. Bisan ang mga korte ug ahensya sa gubyerno supak sa tiraniya ni Trump. Ang nagkadaghang mga rali sa lain-laing bahin sa US timailhan sa umabutay nga dakung balod sa protesta nga siguradong molamoy sa rehimeng Trump, sa dili madugay.

Kinahanglang paspas usab nga molihok ang katawhang Pilipino aron suklan ang pagkaitoy sa rehimeng Marcos, babagan ang interbensyon sa US, ug batukan ang pagguyod sa Pilipinas sa mga kagubot nga ginamugna sa US alang sa kaugalingon niining interes, ilabina batok sa karibal niining China. Padilaabon ang diwa sa patriyotismo sa katawhang Pilipino aron iasdang ang gubat sa katawhan aron ipakigbisog ang tinuod nga kagawasan sa nasud, ug tapuson ang kontrol ug dominasyon sa imperyalismong US nga maoy pinakadakung hinungdan sa kalisud ug pag-antus sa katawhang Pilipino.

Batukan ang agresibong halimaw nga imperyalistang US