Editoryal

Labanan ti narungsot a halimaw nga imperyalista nga US

, ,

Maysa a bulan pay laeng manipud nagtugaw ni Donald Trump kas presidente iti America, ngem kannigid-kannawan ti sinangdo ken dinalapos na, maiyarig ti maysa a halimaw nga agmauyong a tagikuaen na amin para ti pagarian na. Kadagiti pablaak ken gandat na, inikkat ni Trump ti maskara ti US kas “agipaspasaknap iti demokrasya,” ken ibunbunannag na ti pudno a rupa ken maris ti US kas awan bubussugan na nga imperyalista a bileg a nailumlom iti krisis ken desperado nga isalakan ti agsusuek nga imperyo.

Iti uneg ti US, pakakitaan ti umun-uneg a krisis ti pulitika ken panagpigsa iti turongen a pasista, rasista ken ultra-konserbatibo, nasaknap nga idaddadanes ni Trump ti demokratiko a karbengan dagiti Amerikano. Iti mandar ni Trump, manupulo a ribu nga empleyado ti gobyerno ti awan an-aniaman na nga inikkat iti trabaho da, iti linged iti “panaginut.”

Pinatignay na dagiti armado nga ahensya iti estado tapno naranggas nga ibalud wenno patakyasen dagiti minilyon nga “iligal” nga migrante iti US.

Iti dandani amin a suli iti lubong, sumangsango ti umili ken dagiti pagilian iti pananglipit iti ekonomya ken pangta iti agresyon ti imperyalismo nga US. Ar-aramaten ni Trump ti panangiyetnag iti taripa iti linnakoan, panangibabawi wenno pananglipit kadagiti ayuda militar ken pang-ekonomya, laban kadagiti pagilian a kayat na a lipiten, pasuroten wenno pagparintumengen kadagiti mandar na.

Nangitinnag ni Trump iti nayon a taripa laban kadagiti produkto iti Canada, Mexico ken China iti gandat a lipiten dagitoy tapno ited ti kayat na. Kagiddan na, impablaak ni Trump ti gandat na nga ipauneg ti Canada kas maika-51 estado ti US. Inwaragawag na met laeng ti plano na nga alaen ti kontrol iti Panama Canal manipud iti Panama gapu ta pabpaboran kano daytoy ti China. Agparparnuay met laeng ni Trump iti ariwawa a kayat na a “gatangen” wenno sakupen ti Greenland.

Impablaak met laeng ni Trump ti plano na nga “alaen iti kontrol” ken “tagikuaen” ti Gaza Strip, ken patakyasen amin a Palestino manipud kadagiti daga ken pagtaengan da. Agdadata daytoy a panaglabsing iti wayawaya ken karbengan dagiti Palestino para iti bukod a panangngeddeng. Durdurugan ni Trump ti Zionista nga estado ti Israel nga ituloy manen ti panagbomba iti Gaza, nalawag a panaglabsing iti sispayr a katulagan.

Iti kallabes, inmandar ni Trump ti 90-aldaw suspensyon dagiti $64-bilyon a programa a ponpondoan iti USAID wenno US Agency for International Development. Ar-aramaten ni Trump iti dayta a suspensyon tapno ad-adda a pagparintumengen dagiti atrasado a pagilian a nakadepender la unay iti USAID. Karaman kadagiti liplipiten ni Trump dagiti pangsalun-at a programa sadiay South Africa, a kayat na a pagsanuden iti panangtubngar ti henosidyo a gerra iti Israel laban kadagiti Palestino, ken tapno lappedan daytoy a mangipatungpal ti reporma iti daga a mangrippuog iti urnos iti sigud a rasista a rehimen.

Iti duron ni Trump, rinugian ti US ken Russia ti negosasyon tapno kan’ gibusan ti gerra iti Ukraine. Lallalo a lumawlawag a daytoy a gerra ket “proxy war.” Pabpabasulen ita ni Trump ti Ukraine a “nangirugi iti gerra”, idintu a ti kinapudno na, nabayag nga inaramat iti US ti Ukraine tapno makirinnupak iti Russia. Iti panagpampammarang ni Trump a nasayaat a makilinnangen iti Russia kanaig iti Ukraine, gagar na a kontrolen dagiti mineral a kinabaknang iti rehiyon, kasta met nga agparnuay iti nagbaetan ti Russia ken China, para iti estratehiko a panggep ti US nga isina ti China.

Iti panagturay ni Trump, agtultuloy dagiti pwersa militar ti US iti panangpapigsa iti dakkel a presensya da iti Asia, partikular iti aglawlaw iti China, ken panangaramat iti armado a pwersa iti Pilipinas ken aso-aso a gobyerno a Marcos tapno agtultuloy a durugan ti risiris iti China.

Iti panagdanag a puntiryaen ni Trump ti gobyerno ti Pilipinas kas iti pananglipit na kadagiti dadduma a pagilian, agganggannat ita ti rehimen Marcos nga agpalastog iti barbaro nga among na tapno paneknekan ti kinapudno ken kinatulnog na iti imperyalismo nga US. Ad-adda a pair-iruten ni Marcos ti pannakaigalut iti pangruar a pagannurutan ken pagimbagan ti Pilipinas iti interes ken heyopolitikal a panggep ti imperyalista nga among na a palawlawan ken lappedan ti lallalo a panagpigsa ti imperyalista a China.

Kadagitoy napalabas nga aldaw, pinakaro ti gobyerno a Marcos Jr ti panangpaypay iti apoy kontra-China babaen iti panangkemmeg kanpay idi kadagiti “espiya” ti China ditoy Pilipinas (uray pay nawaya nga agop-operasyon dagiti ahente ti CIA ditoy Pilipinas, kas iti natinnag a pang-espiya nga eroplano na sadiay Maguindanao). Awan-sarday met laeng dagiti pabuya a “panangpadisi” iti “halimaw” a barko ti China Coast Guard sadiay West Philippine Sea (idintu awan tagtagari na idi dimmagas ti nagdakkelan nga USS Carl Vinson iti mismo teritoryal a taaw iti Pilipinas, idi simrek daytoy ti nagbeddengan iti Leyte ken Mindanao, sakbay nga nagistasyon sadiay Palawan).

Ipakpakita kadagiti ad-addangen ti gobyerno a Trump iti desperasyon imperyalista nga US nga irupir ti bukod na kas kangrunaan a kabibilgan iti intero a lubong, iti laksid iti estratehiko a panagkapsut na. Ibagbagi na ti interes dagiti monopolyo kapitalista nga Amerikano nga aggangandat a palawaen ti saklaw iti impluwensya ken kontrol kadagiti pagalaan iti nainsigudan a kinabaknang, ruta ti tagilakoan, ken tay-ak iti panagpuonan iti naduma-duma a paset it lubong.

Ti nauulpit, nararanggas ken manangdidigra nga addang ni Trump ket mangidurduron iti nalawa a panangsupiat iti panagturay na. Ita pay laeng, napartak nga umir-irteng ti pungtot dagiti mangmangged ken umili nga Amerikano. Uray ti korte ken ahensya ti gobyerno ket sumupsupiat iti tiraniya ni Trump. Ti umad-adu a rali iti naduma-duma paset ti US ket pakailasinan iti mabukbukel a dalluyon ti protesta a mangalun-on iti rehimen a Trump, iti kabibiitan a panawen.

Rumbeng met a dagus nga agtignay ti umili a Pilipino tapno labanan ti panagbalin a paspasurot nga aso-aso iti rehimen Marcos, supiaten ti pannakibiang ti US, ken labanan ti panangparingguyod iti Pilipinas it risiris a parparnuayen ti US para iti bukod na nga interes, nangruna maibusor iti karibal na a China. Paggil-ayaben ti pakinakem iti patriyotismo ti umili a Pilipino tapno iyabante ti gubat ti umili tapno ilaban ti pudno a wayawaya ti pagilian, ken gibusan ti kontrol ken dominasyon ti imperyalismo nga US nga isu’t kadakkelan a ramut iti panagrigrigat ken panagsagaba iti umili a Pilipino.

Labanan ti narungsot a halimaw nga imperyalista nga US