Mga agresibong maniobrang nabal, padayong ginalunsad sa US sa kadagatan sa Pilipinas
Taliwala sa pagmakmak sa China sa mga upisyal sa Philippine Coast Guard, Armed Forces of the Philippines (AFP), ug sa mga maka-US nga senador, sa pagpakaaron-ingnong pagpanalipud sa soberanya sa Pilipinas, walay hunong ang agresibo ug interbensyunistang mga maniobrang militar ug nabal sa US sa West Philippine Sea (WPS). Labaw nga ginapadaku sa maong mga maniobra ang posibilidad sa pag-ulbo sa armadong panagsangka tali sa US ug China, ug pag-among sa Pilipinas sa inter-imperyalistang gubat.
Sa sinugdanan pa lang sa tuig, gianunsyo na sa AFP ang paglunsad sa US og klase-klaseng aktibidad sa WPS gikan Enero 15 hangtud Marso 31. Niadtong Pebrero 2-6, naghimo ang US og Bilateral Bomber Air Patrol sakop ang Scarborough Shoal (Bajo de Masinloc) hangtud sa Luzon Strait. Niadtong Pebrero 13, midunggo ang barkong iggugubat sa Australia sa Subic Bay sa Zambales human “milawig” ug nanginlabot sa bangi sa Kalayaan Island Group niadtong Pebrero 9-10. Uban ang US ug Japan, mitampo kini sa risgo nga mga maniobra sa WPS ilalum sa ika-14 nga Multilateral Maritime Cooperative Activity.
Samtang, bwelado na ang pagpangandam alang sa lain na usab nga magun-ubong war games nga Salaknib ug Balikatan (Sabak) nga nakatakda gikan Abril hangtud Hunyo. Gikan Enero, subsub ang pagsulod-gawas sa Pilipinas sa tag-as nga upisyal militar sa US, Japan ug Australia para sa pag-andam sa maong aktibidad.
500+ aktibidad militar
Ang nahisgutang mga war games kabahin sa kapin 500 interbensyunistang aktibidad nga pagalunsaron sa US sa Pilipinas karong tuiga. Walay labot dinhi ang mga unilateral (dili apil ang AFP) nga war games nga pagahimuon sa US sa teritoryo sa nasud. Wala usay labot dinhi ang mga war games nga ipatawag sa Australia ug Japan.
Aron hatagag pangatarungan ang subsub ug dagkung mga war games karong tuig, ginasulti sa US nga kritikal kuno ang 2026 tungod adunay plano ang China nga mogamit og kabangis aron subling ipailalum sa panggamhanan niini ang Taiwan sugod 2027. Taliwala kini sa kanunay nga ginasulti sa China nga anumang “reunipikasyon” sa Taiwan pagahimuon sa malinawong pamaagi.
Giaprubahan ang listahan sa mga war games niadto pang Agosto 2025 sa tinuig nga pulong sa Mutual Defense Board-Security Engagement Board. Subli kining gipalig-on niining Pebrero 16 sa ika-12 nga Philippines‑US Bilateral Strategic Dialogue kung asa gianunsyo sa US nga maghan-ok kini og dugang nga mga drones ug misayl batok sa China sa nasud. Busa, ang mga maniobra sa US sa WPS dili “reaksyon” sa presensya sa China, kundili kalkuladong mga aksyon aron painiton ang bangi sa rehiyon.
Takuban nga “transparency”
Samtang ginasulting “transparency” o pagbutyag sa sitwasyon sa WPS ang ginahimong pagsaysay sa “interbensyon” sa China sa WPS, tinuyong ginatabunan sa AFP ug mga sugo sa US ang dinaghang presensya ug interbensyon sa mga tropang Amerikano sa mga isyu sa Pilipinas, ug pag-angkon niini sa mga estratehikong lokasyon sa nasud.
Niini lamang Pebrero, gipubliko sa US ang pagtukod niadtong Hulyo 2025 sa Army Rotational Force-Philippines. Dungan ang operasyon niini sa Littoral Rotational Force-Luzon, usa ka yunit sa US Marine Corps nga nakabase nag-una sa tumoy nga bahin sa amihanang Luzon. Niadtong Oktubre 2025, gipailalum ang maong mga yunit sa Task Force Philippines, kumand sa US nga gitukod human gibalibaran sa uban nasud sa Southeast Asia ang duso sa US nga maghimo og pormal nga kasabutang paniktik batok sa China. Puli-puli ang mga tropang Amerikano sa maong pormasyon nga permanente nang nakabase sa nasud.
Dugang sa mga barkong iggugubat, nagpondo sa South China Sea ug sa mga dagat sa Pilipinas (WPS ug inter-isla) ang mga barko sa US nga pang-sarbey sa kadagatan ug pang-sarbeylans sa mga barkong Chinese. Kini nga mga barko giplastaran sa mga “sibilyang marino” nga nakapailalum sa US Military Sealift Command.
Naghinubra ang presensya niini sa napublikong siyam ka “nauyunang lokasyon” ilalum sa EDCA. Gihatagan ang mga tropang Amerikano og ekstra-teritoryal nga mga katungod ug proteksyon. Luwas sila sa mga lokal nga balaod ug dili sila basta-bastang mapanubag sa unsamang krimen nga ilang mahimo.