Paglab-ot sang hustisya para sa masang Negrosanon
Wala-untat ang pagtinguha sang mga yunit sang Bagong Hukbong Bayan (BHB)-Negros Island (Apolinario Gatmaitan Command) agud lab-uton ang hustisya para sa masang Negrosanon nga biktima sang terorismo kag pagpangsumpo sang estado. Lakip sa mga pagtinguha sini ang pagpatuman sang mando sang hukmanan sang banwa agud papanaugan sang hustisya ang mga ahente sang estado nga yara sa likod sang mga krimen. Lakip sa ginsilutan ang mga espiya, aset sa intelidyens sang militar kag pulis, kakunsabo nila nga kontra-rebolusyonaryong traidor, kag kriminal sa baryo.
Ang mga malain nga elemento nga ini nagasabwag sang kakugmat sa mga baryo, nagagamo sa kalinong sang mga komunidad, nagaguba sa paghiliusa sang pumuluyo, kag nagapameste sa kabuhi kag palangabuhian sang masang Negrosanon. May salabton sila sa rebolusyonaryong hustisya bilang kasangkapan kag bayaran nga tinawo sang Armed Forces of the Philippines (AFP) kag Philippine National Police (PNP) sa ginpasingki nga pasismo sa isla. Imbolbado sila sa indi magnubo sa 940 ka kaso sang paglapas sa tawhanon nga kinamatarung sang rehimen US-Marcos ukon abereyds nga lima ka kaso kada semana sa isla halin Hulyo 2022 tubtob Disyembre 2025.
Sa ngalan sang hustisya, halin 2025 tubtob sining Marso naglunsar ang BHB-Negros Island sang 44 ka operasyon nga pagpatuman sang hustisya batuk sa mga kriminal nga elemento sang reaksyonaryo. Kabulig ang masa, napatigayon sang BHB ang mga ini sa mga kabukiran, kapatagan kag tubuhan, higad-karsada kag tubtob sa sentro sang banwa. Ginpakita sini ang determinasyon sang Pulang hukbo nga lab-uton ang hustisya para sa pumuluyo.
Antes ang aktwal nga mga operasyon, maid-id kag mahalong ang proseso sang imbestigasyon sang natungdan nga mga komiteng rebolusyonaryo sa baryo, sanga sang Partido ukon yunit sang BHB nga natalana sa erya nga natabuan sang krimen sang mga akusado. Sunod nga gintukod ang hukmanan sang banwa kag ginpatuman ang kinahanglanon nga mga rebolusyonaryong proseso nga hudisyal. Lakip diri ang pagpaatubang sa akusasyon sang akusado kag paghatag sang higayon sa ila nga magpaathag kag pangapinan ang ila mga kaugalingon. Hugot man ini nga nagasunod sa mga pagsulundan sang internasyunal nga makatawo nga layi.
Kanday sin-o ang mga ginpangsilutan?
Sa mga ginsilutan sa isla sang Negros, 41 sa ila mga aset kag ahente sa intelidyens sang AFP kag PNP. Ang pila gin-armasan sang militar kag pulis. Nagtuga sila sang mga dalagko nga kahalitan sa rebolusyonaryong kahublagan kaangay sang pagmasaker, pagpatay, hungod nga pagpatay kag mapintas nga kalakasan sa mga kadre sang Partido, mga Pulang kumander kag hangaway, kag bisan sa masa sa kaumhan.
Magluwas sa pagserbe nga inteledyens, mayoriya sa ila napamatbatan man nga may kasal-anan sa mga kaso sang pagpatay, madamuan nga pagpatay, pagpanglugos (madamuan, ginabiktima ang kaugalingon nga anak kag himata; kag mga menor de edad), pagpang-agaw sang duta, pagbaligya sang droga, kag direkta nga pagpamahog kag pagpangkastigo sa masa. Mga binayaran nga mga tinawo kag protektor man ang pila sa ila sang mga agalon mayduta kag mga pulitiko, samtang ang pila katapo sang kontra-rebolusyonaryong Revolutionary Proletarian Army. Ang pila sa ila mga nagtraidor sa rebolusyonaryong kahublagan, nagluib kag seryoso nga nagbutang sa peligro sa masa.
Lakip sa mga nasilutan ang tatlo ka imbolbado sa pagtultol kag pagpapatay kay Ericson Acosta, konsultant pang-kalinong sang National Democratic Front of the Philippines, kag kaupod niya nga lider-mangunguma nga si Joseph Jimenez. Sanday Acosta kag Jimenez, lunsay indi armado, ginpaulanan sang bala kag hungod nga ginpatay. Sadtong Nobyembre kag Disyembre sang 2025, napatigayon sang BHB-Southwest Negros ang pagsilot sa mga imboldado sa krimen.
Nakasala man sa rebolusyonaryong kahublagan masa, indi sa tanan nga higayon ginapapanaugan sang silot nga kamatayon ang isa ka indibidwal. Bukas ang mga yunit sang BHB sa mga nakasala nga indibidwal nga luyag magsungka, magpangayo sang kapatawaran, magbag-o kag talikdan ang kontra-rebolusyonaryo kag kontra-pumuluyo nga mga hilikuton kag aktibidad. May nagakaigo nga prosesong hudisyal sa mga luyag magpaidalum sa pagsungka sa rebolusyonaryong gahum.
Ginahakos sang masa
Para sa kinaandan nga pumuluyo, ang mga aksyon pagsilot hustisya nga madugay na nga ginahandum, kag pagpangapin sa mga kasubong nila nga ginapigos kag ginahimuslan. Suno kay Ka Felicidad Katalbas, tagpamaba sang Pambansang Katipunan ng mga Magbubukid-Negros Island, ginakalipay ini sang mga kaangay nila nga biktima sang nagalala nga kaimolon, kawad-on sang dutang ginatalauma, pagsaka sang presyo sang mga balaklon, manubo nga sweldo, kag kahalitan nga dulot sang mga kalamidad. Sa tunga sang pag-antus nga ini, ginalaslas sila sang pasistang atake sang mga ahente sang militar.
Malayo pa ini sa desperado nga ginapilit nga ilaragway sang AFP kag National Task Force-Elcac nga wala sang kapuslanan nga kalakasan ang mga armadong aksyon nga ini sang BHB sa isla. Ginapaguwa nila nga simple nga “spy-tagging” ukon pagbansag lang nga espiya ang ginahimo sang BHB agud ihimutig nga kalakip ang mga bayaran nila nga tinawo sa mga ginsilutan.
Sa atubang sang maitum nga propaganda sang estado, ginpahayag sang Kabataang Makabayan-Negros Island ang pagpursigi sini nga athagon kag ipaathag ang mga proseso kag gahum sang demokratikong gobyerno sang banwa, ang mga katungdanan sang BHB kag kahustohon sang inaway banwa. Siling sini, ipakig-away sang rebolusyonaryong pamatan-on ang malisyoso kag peke nga impormasyon nga ginayawyaw sang AFP, NTF-Elcac kag bisan sang mga grupo sang mga “anay rebelde” nga nagatiglawas sang Buklod Kapayapaan.