Gipaguyod sa pahoy nga rehimeng Marcos ang mga lokal nga gubyerno ngadto sa kapeligrohan ug kalisang sa imperyalistang gubat sa US    sa paglunsad sa Inter-Agency Territorial Defense Operations Exercise (ITDOEx). Usa kini nga war games sa Armed Forces of the Philippines (AFP) nga gitabunan sa termino nga “pagtinabangay sa militar ug sibilyan” sa panahon sa grabeng krisis ug katalagman.

Ubos niini, “magtinabangay” ang mga lokal nga kagamhanan (gikan sa barangay ngadto sa probinsya), mga ahensyang sibilyan, ug unipormadong pwersa sa rehimen sama sa AFP, Philippine National Police, Bureau of Fire Protection, Philippine Coast Guard, Philippine Air Force, ug Office of Civil Defense. Giingon nga pagpangandam kini sa pagtubag sa mga hulga sa gawas lakip na ang pagsakop sa mga baybayon, kontra-impiltrasyon ug pag-atakeng misayl, ug mga komplikado nga katalagman ug krisis. Gipahugot niini ang kontrol sa US hangtod sa lebel sa lokal nga gubyerno.

Gigambalay ug kabahin sa Comprehensive Archipelagic Defense Concept (CADC) sa AFP ang ITDOEx. Gipasundayag sa AFP ang CADC tungod sa giingong pagpanalipod sa exclusive economic zone sa Pilipinas sa Palawan (diin kanunay adunay presensya sa mga barko sa Amerikano ug Chinese), ug sa Batanes (nga giplanohan sa US nga himuong base tungod sa kaduol niini sa Taiwan).

Nakagambalay ang CADC sa mas lapad nga “archipelagic defense strategy” sa US nga nagduso sa pagpahamtang sa sistema sa mga misayl ug kanyon sa gitawag niining “first-island chain.” Gipayungan kini sa agresibo ug mas lapad nga Indo-Pacific Security Strategy.

Sa Zamboanga Peninsula ug Panay

Unang gilunsad sa rehimeng US-Marcos ang ITDOEx sa Zamboanga Peninsula nga gisundan sa karong bag-o nga pagbansay sa isla sa Panay. Ang duha ka rehiyon nalakip sa mga kayutaan nga labing duol sa Palawan, nga magsilbing suporta sa probinsya sa dihang moulbo ang imperyalistang gubat sa US batok sa China.

Niadtong Disyembre 12, 2025, gilunsad ang pinakaunang ITDOEx nga gitawag og Exercise Kalazamsur 01-2025 sa Zambaonga del Sur. Gipahigayon kini sa Igat Island sa lungsod sa Margosatubig diin misalmot ang mga sibilyang ahensya ug lokal nga kagamhanan sa unom ka lungsod.

Human niini, nagpagawas ang Regional Peace and Order Council sa Zamboanga Peninsula og resolusyon niadtong Enero aron maglunsad og ITDOEx sa ubang probinsya ug igambalay ang usa ka ang-ang rehiyon nga war games ubos sa Kalasag Zampen. Sumpay niini, gilunsad ang war games sa Zamboanga del Norte niadtong Pebrero, Zamboanga Sibugay niadtong Marso, ug gitakda ang ang-ang-rehiyong war games sa ikatulong kwarto sa 2026.

Niadtong Hunyo 16-17, gilunsad ang ITDOEx Pag-ugyon 2026 sa Iloilo ubos sa gipagawas nga Executive Order No. 2025-111 sa lokal nga kagamhanan. Gipahigayon ang war games sa mga lungsod sa Miag-ao ug San Joaquin sa Iloilo, apan apil sa gitugaw niini ang mga lungsod sa Guimbal, ug ang Aniniy ug Hamtic sa Antique.

Sa maong war games, gigamit ang mga sakyanan ug barkong iggugubat, mga helikopter, kanyon, ug uban pang armas sa AFP. Milanog usab ang kasaba sa “simulated” o duol sa tinuod nga senaryo sa mga pag-atake, nga naghatag og dakong kahadlok sa mga residente. Liboan ka mga indibidwal ang gipaapil sa matag aktibidad ug minilyon ka pesos ang nagasto para niini.

Kahadlok ug kabalaka

Naghatag og dakong kahadlok ug kabalaka ang ITDOEx sa mga komunidad. Ang war games maoy “pag-andam” sa senaryo sa pag-ulbo sa gubat, nga gisulsulan karon sa imperyalismong US sa Asia Pacific batok sa kontra niini nga China.

Imbes nga sulbaron sa rehimeng US-MArcos ang giantos nga krisis sa ekonomiya, nagpahigayon kini og magasto ug usik-usik nga war games nga magsamok-samok sa kinabuhi ug panginabuhian sa katawhan. Sa usa ka pagbansay, gilapas sa AFP ang katungod sa mga estudyante pinaagi sa paggamit sa usa ka unibersidad sa Iloilo isip tugpahanan sa helikopter ug sentro sa pagbakwit.

Dugang pa niini, gikondisyon sa war games ang huna-huna sa mga Pilipino nga ang bugtong pamaagi aron madepensahan ang katungod sa nasud sa West Philippine Sea mao ang pakiggubat sa China. Kinahanglang isalikway sa katawhan ang ITDOEx ug depensahan ang nasudnong soberanya sa Pilipinas pinaagi sa pagduso nga ibasura ang dili patas nga mga kasabutan militar, pagpalayas sa mga tropa, ug pagbungkag sa mga base militar (EDCA site) sa US sa nasud.