Pagtaral sang ICC, impeachment, ginaatubang sa mag-amay nga Duterte

,

Asud-asud ang paborable nga desisyon nga nalab-ot sang pumuluyo batok sa pasismo kag korapsyon sa kubay sang mga Duterte. Nidasig sadtong Abril ang dalagan sang kaso sa International Criminal Court batok ni Rodrigo Duterte angot sa iya peke nga gyera kontra droga. Sa sulod sang pungsod, isa nga tikang nalang kag liwat na nga ma-impeach sang Kongreso ang iya anak nga si Sara Duterte.

Sadtong Abril 22, pinal nga ginbasura sang Appeals Court sang ICC ang apela ni Duterte para ibasura ang mga kaso sa iya sa rason nga indi na ini sakop sang ICC. Ginpinal sang korte ang hukom sang korte nga may hurisdiksyon ang ICC sa mga krimen nga batok sa pumuluyo, nga gapanguna ang pagpatay, nga natabo sa sulod sang Nobyembre 1, 2011 tubtub March 16, 2019.

Pagkabuwas, ginkumpirma sang Pre-Trial Chamber I ang mga akusasyon batok sa anay presidente. Gilayon man nga ginporma ang Trial Chamber III para sa pagtaral sa iya.

Sadtong Abril 28, gin-anunsyo ang tatlo ka huwes ang magaporma sang Trial Chamber III. Nagpatawag ini sang pulong sa mga abogado sa prosekusyon, depensa, kag mga biktima sang Mayo 28. Suno sa mga eksperto, posible nga magsugod ang pormal nga pagtaral sa ulihi nga bahin sang 2026 kag sayo nga bahin sa 2027.

Samtang, sa Pilipinas, niboto ang Committee on Justice sa kongreso sang 55-0 sadtong Mayo 4 para sa impeachment ni Sara Duterte matapos nga gindeklara nga may ara “probable cause” o nagakaigo nga basehan ang mga kaso batok sa iya. Natabo ang botohan matapos ang kapin duha ka bulan nga deliberasyon sang komite.

Gin-gamit nga basehan sang kongreso ang ikaduha kag ikatatlo nga ginpasa nga reklamong impeachment nga ginkombina sa masunod nga mga reklamo:

  1. malala nga pagpamahug/pagplano sang asasinasyon. Nakapaidalom diri ang publiko nga pagbahad ni Duterte nga patyon si Marcos, ang asawa nga si Liza, kag ang anay House Speaker Martin Romualdez.
  2. Sala nga paggamit kag malversation (korapsyon) sa confidential funds. Kabahin sini ang iligal kag sala nga paggamit sa 612.5 confidential/intelligence funds sang Office of the Vice President kag sa Department of Education sang siya pa ang sekretaryo sang departamento.
  3. Indi maeksplikar nga manggad/makaduluda nga mga transaksyon sa bangko: Kabahin diri ang mga nabuyagyag nga transaksyon sa lain-lain nga bangko nga nagbalor sang 6.7 bilyon nga may kaangtan ni Duterte kag iya asawa nga si Mans Carpio. Ini nga mga transaksyon ginkumpirma sang rekord sang Anti-Money Laundering Council.

Nakatalana nga pagbotohan sang plenaryo sang Kongreso ang reklamo sang Mayo 11. Kon magbotar ang 1/3 sa plenaryo sini, gilayon ini nga ipadala sa Senado para sa pormal nga pagtaral.

Pagtaral sang ICC, impeachment, ginaatubang sa mag-amay nga Duterte