Pagtaral sa ICC, impeachment, giatubang sa amahan-ug-anak nga Duterte

,

Sunud-sunod nga paborableng desisyon ang natagamtam sa katawhan batok sa pasismo ug korapsyon sa pundok ni Duterte. Mas nipaspas niadtong Abril ang dagan sa kaso sa International Criminal Court batok kang Rodrigo Duterte labot sa iyang peke nga gubat kontra droga. Sulod sa nasud, usa ka lakang na lang ug ma-impeach na pag-usab sa Kongreso ang iyang anak nga si Sara Duterte.

Niadtong Abril 22, pinal nga gibasura sa Appeals Court sa ICC ang apela ni Duterte nga ipabasura ang mga kaso batok kaniya sa rason nga dili kuno kini sakop sa ICC. Gipinal sa korte ang hukom nga dunay hurisdiksyon ang ICC sa mga krimen batok sa katawhan, partikular ang pagpamatay, nga nahitabo taliwala sa Nobyembre 1, 2011 ug Marso 16, 2019.

Pagkasunod adlaw, gikumpirma sa Pre-Trial Chamber I ang mga pasangil batok sa kanhi presidente. Gi-organisa dayon ang Trial Chamber III nga maoy motaral kaniya. Niadtong Abril 28, gipahibalo na ang tulo ka huwes nga maoy molangkub sa Trial Chamber III. Magpatawag na kini og panagtigom sa mga abogado sa prosekusyon, depensa ug mga biktima sa Mayo 28. Sumala sa mga eksperto, mamahimong magsugod ang pormal nga pagtaral sa ulahing bahin sa 2026, o sayo nga bahin sa 2027.

Samtang sa Pilipinas, nibotar ang Committee on Justice sa Kongreso og 55-0 niadtong Mayo 4 para sa impeachment ni Sara Duterte human niini gideklara nga dunay “probable cause” o igong basehan ang mga kasong gipasaka batok kaniya. Nahitabo ang pagbotar human ang kapin duha ka bulan nga deliberasyon sa komite. Gigamit nga basehan sa kongreso ang ikaduha ug ikatulo nga gipasakang reklamong impeachment nga giusa niini sa mosunod nga mga reklamo:

  1. grabeng pagpanghulga/pagplano og assasinasyon: Lakip dinhi ang mga publikong hulga ni Duterte nga patyon o ipapatay niya si Ferdinand Marcos Jr, ang asawa niini nga si Liza, ug ang kanhi House Speaker nga si Martin Romualdez.
  2. sayop nga paggamit ug malversation (korapsyon) sa confidential funds: Kabahin niini ang iligal ug sayop nga paggamit sa ₱612.5 milyon nga confidential/intelligence funds sa Office of the Vice President ug sa Department of Education sa panahon nga siya pa ang kalihim sa maong departamento.
  3. dili mapatin-aw nga bahandi/kadudahang mga transaksyon sa bangko: Bahin niini ang nabutyag nga mga transaksyon sa nagkalain-laing bangko sa kantidad nga ₱6.7 bilyones nga dunay kalabotan kang Duterte ug sa iyang bana nga si Mans Carpio. Ang mga transaksyon gikumpirma sa mga rekord sa Anti-Money Laundering Council.

Pagabotaran sa plenaryo sa Kongreso ang reklamo sa Mayo 11. Kung mobotar ang 1/3 sa plenaryo para niini, ipadala dayon kini sa Senado para sa pormal nga pagtaral.

Pagtaral sa ICC, impeachment, giatubang sa amahan-ug-anak nga Duterte