Militarisasyon sa isla sa Mindoro, migrabe sa bag-ong tuig
Nagpadayag og kinasing-kasing nga pahasubo ang National Democratic Front (NDF)-Mindoro sa pamilya, mga higala ug minahal sa kinabuhi ni Jerlyn Rose Doydora human siya mamatay dihang giatake sa sakit tungod sa paturagas nga pagpamomba sa Armed Forces of the Philippines (AFP). Lain pang batan-ong tigpanukiduki, si Chantal Anicoche, ang nawala dihang nabulag sa iyang mga kauban sa panahon sa pagpamomba. Nahitabo ang pagpamomba sa Sityo Mamara, Barangay Cabacao, Abra de Ilog, Occidental Mindoro niadtong Enero 1.
Si Doydora nagpaabot sa tinguhang mahinabi ang mga katutubo ug mag-uuma sa Mindoro ug ang mga Pulang manggugubat sa Bagong Hukbong Bayan (BHB). Gusto nilang sutaon ang kongkretong kahimtang sa masa, ang hinungdan sa armadong panagbangi ug ang tinuod nga solusyon aron makab-ot ang kalinaw. Gipasiugdahan sa NDF-Mindoro ang pagdawat sa mga bisita sa Abra de Ilog ayha ang bag-ong tuig. Si Doydora usa ka estudyante sa Pamantasan ng Lunsod ng Maynila. Si Anicoche usa ka gradweyt sa University of Maryland, Baltimore County sa US.
Namatay usab sa pagpamomba ang tulo ka batang Mangyan-Iraya samtang nasamdan ang ilang inahan. Nadaut ang panginabuhian sa mga katutubo ug mag-uuma sa komunidad. Namatay sa bomba ang mga gialimahang hayop, lakip ang duha ka baka ug tulo ka baboy.
Napugos usab ang 188 ka pamilya nga magbakwit ug magpasilong sa Cabacao High School tungod sa grabeng militarisasyon. Gawas dinhi, adunay 15 ka pamilya nga temporaryong mipuyo sa ilang mga paryente sa duul.
Sa kinatibuk-an, 12 ka bomba ang gihulog gikan sa upat ka attack helicopter sa AFP sa atakeng milungtad og tulo ka oras. Human sa pagpamomba, paturagas kining nangistraping sa lugar. Dayag kining paglapas sa internasyunal nga makitawhanong balaod nga nagahatag og pinakataas nga proteksyon sa kinabuhi ug panginabuhian sa mga sibilyan.
Taliwala sa gatusan ka tropang gibubo sa AFP, aktibong nakadepensa ang yunit sa BHB nga anaa sa lugar. Duha ka sundalo ang napatay ug duha usab ang nasamdan sa duha ka magkasunod nga engkwentro. Nakamaniobra palayo ang yunit nga walay dugang kaswalti.
Grabeng militarisasyon
Matud sa NDF-Mindoro, ang nasinating terorismo sa mga residente ug katutubo sa Abra de Ilog niadtong bag-ong tuig usa lamang sa dili na maihap nga paglapas sa AFP, PNP ug CAFGU sa tawhanong katungod sa mga milabayng tuig.
Kasamtangang nakadeploy sa isla ang 10 ug tunga sa batalyon sa giusang pwersa sa AFP, PNP ug CAFGU. Lakip dinhi ang 76th IB, 1st IB, 59th IB, ug 5th Scout Ranger Batallion ilalum sa 203rd IBde ug 2nd ID.
Nagsilbi silang protektor sa mga langyaw ug lokal nga burgesyang kumprador nga pipila ka dekada nang nangilog sa yutang kabilin sa mga Mangyan. Kakunsabo usab sa mga kumprador ang lokal nga gubyerno ug mga ahensya sama sa National Commission on Indigenous Peoples ug Department of Environment and Natural Resources.
Usa sa mga proyekto nga planong tukuron sa Abra de Ilog mao ang US$25 milyon nga natural gas power plant sa Rise Capital Group Nash Oil, Gas, and Power Inc., usa ka kumpanyang Amerikano. Plano usab nga magtukod og 40 megawatts nga wind farm, nga may gilapdon nga 18,711 ektarya sa Barangay Wawa ang kumpanyang Alternergy Holdings Corporation nga gipondohan sa Asian Development Bank.
Sa Sityo Malatabako, Barangay San Vicente, pugos nga ginapalayas sa Pieceland Corporation ang mga Mangyan-Iraya sa komunidad. Plano sa kumpanya nga tukuran og subdivision ang 36 ka ektaryang yutang kabilin.
Samtang, sa Barangay Monteclaro, San Jose, ang komunidad sa Mangyan-Buhid sa taas nga panahon nakasinati og pagpangilog sa yuta. Makita dinhi ang operasyong kwari ug mina sa Tamaraw Reservation Expansion Project nga ginapanalipdan sa militar.
Matud sa NDF-Mindoro, taliwala sa gipakusog nga terorismo sa estado, maisugong nagasukol ang mga Mindoreño alang sa ilang kaayuhan ug katungod. Timaan ang ilang pakigbisog sa nagpadayon nilang pagtinguha sa katilingbanong hustisya, kagawasan ug demokrasya.