Nagkakusog nga agresyon ug pagpanghilabot sa imperyalismong US sa Latin America

,

Sa miaging bulan, mikusog ang opensibang gilunsad sa imperyalismong US, nga gipangulohan sa presidente niini nga si Donald Trump, batok sa mga nasud sa Latin America. Gipayungan sa “Trump Corollary” o sumpay sa doktrinang Monroe ang kasamtangang mga pag-atake, agresyon, ug pagpamig-ot.

Venezuela. Nagpahigayon og “evacuation drill” ang mga sundalo sa US sa sentro sa Caracas sa Venezuela niadtong Mayo 23. Duha ka helikopter nga adunay mga sundalong Amerikano, ambulansya, bombero, ug uban pang pwersang panseguridad sa US ang misalmot sa maong aktibidad.    Gipangulohan mismo sa nagdumala sa US Southern Command nga si General Francis Donovan ang aktibidad sa militar.

Gitugotan kini sa gubyerno sa Venezuela ubos ni Delcy Rodríguez, nag-aktong presidente sa nasud, sa takuban sa “istandard nga mga seguridad pang-diplomatiko ug mga protokol sa proteksyon.” Atubangan sa pagpamig-ot ug pagpanghulga sa US, misulod si Rodriguez sa nagkalain-laing politikanhon ug ekonomikanhong kasabutan uban sa gubyernong Trump sa US. Lakip niini ang mga “pagbansay sa seguridad.” Kasunod kini sa pagdagit sa US kang kanhi pangulo sa Venezuela nga si Presidente Nicolas Maduro ug iyang asawa nga si Cilia Flores niadtong Enero 3.

Gibatukan sa nagkalain-laing grupo sa Venezuela ang pagbansay militar nga matod nila usa ka dayag nga pagpanghilabot ug paglapas sa US sa soberanya sa nasud. “No to the drill! Yankee go home!” ang panawagan sa mga nagprotesta.

Cuba. Nagpahamtang og sangsyon ug nagsang-at og mga reklamo ang US batok sa mga namuno sa gubyerno sa Cuba ug mga rebolusyonaryong lider. Niadtong Hunyo 4, direktang nagpahamtang ang Treasury Departament    sa US og mga sangsyon sa Presidente sa Cuba nga si Miguel Díaz-Canel, sa iyang pamilya, ug suod nga mga paryente sa mga Castro. Atol kini sa bag-ong hulga ni Trump batok sa nasud nga “atimanon” kini pagkahuman sa Iran.

Niadtong Mayo 20, nagsang-at og mga reklamo ang US Department of Justice batok kang Raúl Castro, 94, rebolusyonaryong lider, heneral ug kanhing presidente sa nasud. Giakusahan siya sa US kalabot sa pagpabagsak sa duha ka eroplano sa Cuba niadtong 1996 nga gigamit kaniadto sa mga pwersang dapig sa US aron manghilabot sa Cuba. Gibatukan sa mga upisyal sa Cuba ang maong mga lakang, nga giingon nilang gamiton lamang isip pangatarungan sa pagsulong ug pag-atake sa nasud, sama sa gihimo sa Valenzuela.

Bolivia. Atubangan sa nagkagrabeng krisis sa ekonomiya ug nagkunhod nga kalidad sa kinabuhi, gikondena sa katawhang Bolivian ang pagsunud-sunod sa naglingkod nga rehimen sa mga dikta sa US. Klaro para kanila nga ang pagpabor sa rehimeng Paz sa US ug sa mga langyawng kompanya usa ka pagluib sa soberanya sa nasud. Nagpadayon ang pangkinatibuk-ang welga sa mga mamumuo ug anak sa buhat sa Bolivia nga nagsugod niadtong Mayo. Naparalisa ang daghang dagkong syudad sa nasud.

Labaw pang nasuko ang mga welgista sa dayag nga pagsuporta sa US sa pagbungkag ug sa pasistang pagpanumpo ni Paz sa mga kalihukan. Nasayod sila nga gisuportahan sa US ang rehimen tungod kay yawe kini sa pagpangawat sa natural nga bahandi sa Bolivia. Ilang gikondena ang pagpanghilabot sa US sa nasud, lakip ang hulga nga dagiton si Evo Morales, usa ka anti-imperyalistang lider ug kanhi presidente sa Bolivia.

Naglaway ang US sa mga reserbang lithium sa Bolivia nga usa sa pinakadakong tinubdan sa kalibutan. Apil kini sa gitawag nga “Lithium Triangle” sa South America, kauban ang Argentina ug Chile. Sila ang tulo ka mga nasud nga nanag-iya sa kapin sa 50% sa kinatibuk-ang lithium sa kalibutan.

Colombia. Dayag ang pagpanghilabot sa US sa kasamtangang nasudnong eleksyon sa Colombia. Niadtong Mayo 29, iligal nga nakigkita ang senador sa US nga si Bernie Moreno sa mga konserbatibong kandidato sa Colombia aron mahiusa ang Tuo batok sa progresibong kandidato nga si Iván Cepeda sa umaabot nga runoff sa Hunyo 21. Si Moreno kabahin sa 86 ka tawo nga delegasyon sa US nga mahimong “tigpaniid” sa eleksyon ug mga gaway niini alang sa pagpanghilabot.

Sa unang runoff sa piniliay niadtong Mayo 31, nanguna ang pasistang kandidato nga si Abelardo de la Espriella nga adunay 43.7%. Pagkahuman sa resulta, dayag siyang gi-endorso ni Trump alang sa katapusang eleksyon sa Hunyo. Gisaway kini sa kasamtangang presidente sa Colombia nga si Gustavo Petro isip paglapas sa soberanya sa nasud.

Nagkakusog nga agresyon ug pagpanghilabot sa imperyalismong US sa Latin America