Natikapintas nga agresyon ngan panginginlabot han imperyalismo nga US ha Latin America

,

Ha naglabay nga bulan, naggrabe an opensiba nga iginlalansar han imperyalismo nga US, ha pangunguna han presidente hini nga hi Donald Trump, kontra ha mga nasud ha Latin America. Ginpapayungan han “Trump Corollary” o kasumpay han doktrina nga Monroe an presente nga pangatake, agresyon ngan pan-gigipit.

Venezuela. Naghimo han “evacuation drill” an mga sundalo han US ha sentro han Caracas ha Venezuela hadton Mayo 23. Duha nga helikopter nga mayda sakay nga mga sundalo nga Amerikano, mga ambulansya, bumbero ngan iba pa nga panseguridad nga pwersa han US an nagpartisipar ha aktibidad. Ginpamunuan mismo han pinuno han US Southern Command nga hi General Francis Donovan an panmilitar nga aktibidad.

Gintugutan ini han gubyerno han Venezuela ha ilarum ni Delcy Rodriguez, natindog nga presidente han nasud, ha tahub han “istandard nga mga pandiplomatiko nga seguridad ngan mga protokol ha proteksyon.” Atubangan han pan-gigipit ngan pananarhug han US, sinulod hi Rodriguez ha magkalain-lain nga kasarabutan ha pulitika ngan ekonomiya kaupod an gubyerno nga Trump han US. Kalakip dinhi an mga “ehersisyo nga panseguridad.” Kasunod ini han pagsikmit han US ha hadto anay presidente han Venezuela nga hi Presidente nga Nicolás Maduro ngan iya asawa nga hi Cilia Flores hadton Enero 3.

Ginsukna han magkalain-lain nga grupo ha Venezuela an panmilitar nga ehersisyo nga sering nira butaray nga panginginlabot ngan pagtalapas han US ha soberaniya han nasud. “No to the drill! Yankee go home!” an panawagan han mga nagprotesta.

Cuba. Ginpatukan han sangsyon ngan ginsalawdan han mga reklamo han US an mga pinuno han gubyerno ngan rebolusyunaryo nga lider ha Cuba. Hadton Hunyo 4, direkta nga ginpatukan han sangsyon han US Treasury Department hi Cuban Presidente Miguel Díaz-Canel, an iya pamilya, ngan mga suok nga kaurupdan han mga Castro. Kadungan ini han panibag-o nga pananarhug ni Trump kontra ha nasud nga “papanginanuon” kahuman han Iran.

Hadton Mayo 20, nagsalawad han mga reklamo an US Department of Justice kontra kan Raúl Castro, 94, rebolusyunaryo nga lider, heneral ngan hadto anay presidente han nasud. Ginkasuhan hiya han US kasumpay han pagpapabagsak ha duha nga edro ha Cuba hadton 1996 nga gamit hadto han mga pwersa nga maka-US ha panginginlabot ha Cuba. Ginsukna han mga upisyal han Cuba ini nga pitad nga ginsesering nira nga gagamiton la komo rason agud atakihon an nasud, sugad han ginhimo ha Venezuela.

Bolivia. Atubangan han natikagrabe nga krisis ha ekonomiya ngan natikabagsak nga kalidad han kinabuhi, ginkundenar han katawhan nga Bolivian an pagigin sunud-sunuran han nakalingkod nga rehimen ha mga dikta han US. Klaro ha ira nga pagtraydor ha soberaniya han nasud an pagpabor han rehimen Paz ha US ngan mga langyaw nga kompaniya. Nagpapadayon an pankabug-usan nga welga han mga trabahador ngan anakbalhas han Bolivia nga gintikangan hadton Mayo. Paralisado an damo nga mayor nga syudad ha nasud.

Dugang pa nga ginkangalsan han mga welgista an butaray nga pagsuporta han US ha pagbubungkag ngan pasista nga panunupil ni Paz ha mga paggios. Maaram hira nga ginsusulayan han US an rehimen tungod kay yawe ini para madambong an natural nga karikuhan han Bolivia. Ginkundenar nira an panginginlabot han US ha nasud, kalakip an tarhug nga sikmiton hi Evo Morales, kontra-imperyalista nga lider ngan hadto anay presidente nga Bolivia.

Ginlalawayan han US an Bolivia tungod ha reserba nga lithium hini nga usa ha pinakadako ha bug-os nga kalibutan. Kaparte ini han gintatawag nga “Lithium Triangle” ha South America kaupod an Argentina ngan Chile. Hira an tulo nga nasud nga nananag-iya han masobra 50% han kabug-usan nga lithium ha bug-os nga kalibutan.

Colombia. Butaray nga nanginginlabot an US ha presente nga nasyunal nga eleksyon ha Colombia. Hadton Mayo 29, iligal nga nakigmiting hi US Senator Bernie Moreno ha mga konserbatibo nga kandidato han Colombia agud pag-usahon an Tuo kontra ha progresibo nga kandidato nga hi Iván Cepeda ha tiarabot nga runoff ha Hunyo 21. Kaparte hi Moreno han 86 katawo nga delegasyon han US para magin “obserber” ha eleksyon ngan alipures hini para ha panginginlabot.

Ha syahan nga runoff han eleksyon hadton Mayo 31, nanguna an pasista nga kandidato nga hi Abelardo de la Espriella nga mayda 43.7%. Kahuman han resulta, butaray hiya nga igin-endorso ni Trump para ha pinal nga eleksyon ha Hunyo. Ginsukna ini han presente nga presidente han Colombia nga hi Gustavo Petro komo pagtamas-tamas ha soberaniya han nasud.

Natikapintas nga agresyon ngan panginginlabot han imperyalismo nga US ha Latin America