Pagtikang pala han gerra nga agresyon han US-Israel ha Iran, nagpahimatngon na an Department of Energy (DoE) nga posible pahitas-on han mga kompaniya han lana an presyo han gasolina hin tubtub ₱10/litro ngan han diesel hin ₱20. Madugang ini ha ₱7 tubtub ₱10/litro han iginhitaas ha presyo han mga produkto nga petrolyo tikang Enero. Layon nga mahitatabo an mga paghitaas ha luyo han mga pahayag han mga upisyal han DoE nga mayda sadang nga suplay han lana an nasud para ha 30-60 kaadlaw nga konsumo.

Ha ilarum han Oil Deregulation Law, libre an mga kompaniya han lana nga otomatiko nga magpahitaas han presyo han diri iginsasapubliko an kwentada ngan iba pa nga detalye. Iginsurender gihap han estado an katungod hini nga usisahon kun makatadungan o diri an mga paghitaas.

Dugang nga pakuri an nakaimponer nga 12% VAT ngan excise tax ha mga produkto nga petrolyo nga naabot ha ₱10/litro para ha gasolina, ₱6/litro para ha diesel ngan ₱3/litro para ha kerosin. Masobra 90% han ginkokonsumo nga lana ha Pilipinas imported. Dako nga parte hini repinado nga lana nga ginpapalit prinsipal tikang ha South Korea, China ngan Singapore. (Nag-iimport liwat han krudo nga lana tikang ha Middle East kundi ha mas himubo nga kantidad tungod kay uusa na la an refinery ha nasud.) Mayor nga karukayaknon, kundi diri direkta, an pabarubag-o nga presyo han krudo nga lana ha pankalibutan nga merkado. Ha yana, lahos ha $80/bariles na an presyo hini. Posible ini nga umabot han $100/bariles kun mag-iiha an mga pag-atake han US kontra ha Iran.

Kinabuhi an ginpupusta

Aada ha peligro yana an kinabuhi han gintatantiya nga 2.15 kamilyon nga Pilipino ha Middle East, kadam-an mga trabahador ha mga batakan nga trabaho sugad han pagin kabulig, serbisyo ngan konstrukyon. Maiha na nga gin-aantos han mga trabahador nga Pilipino an palpak nga serbisyo han mga embahada nga Pilipino atubangan han mga pangangabuso nga ginpagrabe han sistema nga kafala, diri paghahatag han suhol, mga pagtalapas ha kontrata ngan iba pa. Sugad ha nakalabay nga mga sumpakiay, mahinay ngan diri sadang an baton han gubyerno nga Pilipino ha mga ungara han apektado nga mga migrante. Diri nakakabulig an mga tawuhan han embahada bisan ha simple nga pagbaton han mga hotline hini.

Panawagan han grupo nga Migrante nga alutagahan an mga migrante nga trabahador ha Middle East han talwas nga balay nga darangpan ngan seguruhon nga abrido an linya ha komunikasyon. Panawagan liwat hini an madagmit nga pagproseso han mga dokumento ngan waray kondisyon ha pagpapauli ha ira. Ha urhi nga ihap, aada ha 1,000 han migrante an nagpahayag han karuyagon nga umuli.