Samtang gin-aatake han rehimen Marcos an China, naparayaw an US ha Pilipinas
Hini nga nakalabay nga pira kaadlaw, ginpangatake han pira nga maka-US nga pulitiko ngan upisyal han rehimen US-Marcos an mga upisyal han embahada han China ha Pilipinas, nga gin-akusaran nga “diri maupay nga bisita” ngan han “panginginlabot.” Samtang ginkuha hini an atensyon han publiko, mamingaw nga naparayaw an mga pwersa nga nabal ngan militar han US ha nasud, ha dirudiretso hini nga pagpapakusog han panmilitar nga pwersa ha tuna ngan kadagatan ha palibot han Pilipinas.
Binuto an mapintas nga lantugiay kahuman magpasamwak hi Cmdr. Jay Tarriela, tagapagyakan han Philippine Coast Guard-West Philippine Sea (PCG-WPS), han mapan-insulto nga mga imahe nga natamay ha lider han China, sukwahi ha mga suklanan han respetuhay han mga nasud. Nahimo hini nga manulsol han makusog nga reaksyon han mga upisyal han China, nga naggamit han magbug-at liwat nga pulong agud igdemanda nga patukan han aksyon pandisiplina an upisyal han PCG.
Kalkulado an mga aksyon ni Tarriela agud sulsulan an China. Ginhimo ini usa kaadlaw antes iglansar an “bilateral consultation,” usa nga dayalogo nga ginpatikangan han China ha Xiamen City. Papel gud niya an paypayan an antagonismo kontra ha China, tikang han igbutang hiya nga tagapagyakan han PCG-WPS hadton 2023, kasunod han treyning niya ha Washington.
Ginsuportahan hiya han pira nga senador ha pangunguna ni Sen. Risa Hontiveros. Napapirma niya an 15 nga senador ha resolusyon agud sukanaon an China, kadungan han eruestorya han pira nga senador nga igdeklara nga “persona non grata” an upisyal han embahada hini. Baga hin ginsusunog na nira an tulay han diplomasya.
Hi Hontiveros kilalado nga Amboy ngan parupanulsol han sentimyento nga kontra-China. Lanat niya an suporta han US para ha ambisyon ha 2028. Pamostura la an “pagdepensa ha soberaniya” nga ginhimo niya ngan Senado ha pagsukna ha China. Waray magliya an Senado ha pagpirma han Philippines-Japan Acquisition and Cross-Servicing Agreement hadton Enero 15. Hadton 2024, ginpadig-on hini an Reciprocal Access Agreement (RAA). Ini nga duha butaray nga pagtamas-tamas ha paglulugaring han nasud nga naghahatag ha militar han Japan hin kalibrihan nga gumawas-sulod ha nasud, nga kaparte han papel hini komo kabakyang han US ha estratehiya nga “first island chain” agud palibutan an China.
Bisan usa kabeses waray kolektibo nga manindugan an Senado kontra ha tikadamo nga mga base militar han US ha Pilipinas ilarum han EDCA o kontra ha mga sikreto nga pasilidad han US ha Palawan, Ilocos, Aurora, Cagayan ngan iba pa nga lugar, o kontra ha pagdeploy han US han mga long-range missile ngan iba pa nga armas nga pan-gerra hini ha mga sikreto nga lokasyon ha nasud. Mamingaw ini ha pagsulod ngan paglalayag han mga bokis de gerra han US ha pankadagatan nga teritoryo ngan paglusot hini giutan han mga isla han Pilipinas, ngan ha pagduong han mga higante nga barko nga nabal han US ha kadagatan nga eksklusibo han nasud.
Diri liwat hini ginkokontra an dirudiretso nga pangandam han US han gerra ngan pagdeploy han tikadamo nga mga panmilitar nga higamit ngan tropa ha Pilipinas. Waray ini magyakan kontra ha plano han US nga “igbaligya” ha Taiwan an mga EDCA site han US ha Pilipinas, o plano nga gamiton an Davao Gulf komo “refuelling hub” agud magserbisyo ha mga pwersa nga nabal han US. Mamingaw an Senado ha plano nga itindog nga pabrika han bala ha Subic nga magigin kaparte han plano han US nga gamiton an nasud nga base han pan-gerra nga operasyon hini ha Asia.
Samtang nagyiyinawyaw ha China an pira nga pulitiko ngan upisyal ni Marcos, mamingaw nga gintukod han US an bag-o nga Army Rotational Force-Philippines, ilarum han iya Task Force Philippines. Kabakyang an AFP ngan panmilitar nga pwersa han mga alyado hini nga nasud, utro nga hihimuon an bag-o nga mga maniobra ha kadagatan nga sakop han exclusive economic zone han Pilipinas.
Samtang ha Pilipinas natikagrabe an mga tirada nga kontra-China pabor ha US, ha bug-os nga kalibutan kinusog an mga pagsukna ha imperyalismo nga US. Ini kahuman atakihon hini an Venezuela ngan ginsikmit an presidente hini nga hi Nicolas Maduro ngan asawa niya nga hi Cilia Flores. Ginsundan ini han deklarasyon nga aagawon an nasud Greenland, mga pananarhug ha Mexico, Colombia ngan Panama, panunulsol hin kasamok kadungan han mga tarhug han pag-atake ha Iran, ngan ginpagrabe nga pan-gigipit ha Cuba ngan mga nasud nga nakikigsangkay o nakikignegosyuhay dinhi.
Ginbuksas hini an pagin buaw han ginsesering han US nga “international rules-based order.” Ginklaro han pasista nga tuyaw nga hi Trump nga “America First” o interes han US an tinuod nga aada ha likod hini, ha kalisang nga agawon an kontrol ha mga surok han lana ngan hilaw nga materyales ha magkalain-lain nga parte han kalibutan. Agud diri mahigot ha internasyunal nga balaud, gintanggalan hini hin poder an United Nations pinaagi han paggawas ha mga komisyon hini, ngan diri pagbabayad hin butaw. Gintukod ni Trump an Board of Peace, kunuhay masaliwan ha waray kuno pulos nga UN, agud pagawason nga mayda internasyunal nga bendisyon an pag-imponer han poder han US ngan Israel ha Gaza Strip.
Ginkundenar an US ha magkalain-lain nga nasud, samtang nadistansya bisan an mga mahugot nga kaalyado hini nga imperyalista. Ginsukna liwat ini nga mga pitad bisan han katawhan Amerikano, kadungan han mga hiluag nga protesta kontra ha pasista nga rehimen Trump kasumpay han susrunod nga kaso han panmatay han mga ahente han estado ngan pagpriso ha pira kanapulo kayukot nga imigrante. Naatubang liwat hi Trump ha hiluag nga kangalas tungod ha sumpay niya kan Jeffrey Epstein, sentensyado nga kriminal ha mga kaso han pangabuso ha kababayin-an ngan kabataan.
Ha Pilipinas, pirit nga gintatahuban an pankalibutan nga pagsukna ha US pinaagi han maka-US nga masmidya, kadungan han orkestrado nga atake kontra ha China. Ginlaladawan an China nga “hulga” ha soberaniya han Pilipinas, agud suportahan an pauru-utro nga buwa nga kinahanglan han Pilipinas hin bulig han US agud depensahan an nasud. An tinuod nga hulga ha Pilipinas amo an tikadako nga posibilidad han panmilitar nga agresyon han US ha Asia, kakunsabo an Japan, Australia ngan iba pa nga alyado hini nga poder. Dadanason hini an mga Pilipino ha usa nga internasyunal nga sumpakiay nga sukwahi ha interes han katawhan.
Kinahanglan gud yana nga ipakigbisog han katawhan an tinuod nga nasyunal nga soberaniya. Kinahanglan pakusgon an patriyotiko nga kagiusan masa agud ipakigbisog an pagbungkag han mga base militar han US, an pagpapalayas ha ngatanan nga langyaw nga imperyalista nga tropa, ngan an pagtapos ha panmilitar nga panginginlabot han US ha nasud.