Balbaliw nga immapay iti lagip dagiti Pilipino ti brutal a pammapatay iti gera kontra droga iti panagdengngeg para iti kumpirmasyon dagiti kaso ni Rodrigo Dutete iti International Criminal Court (ICC). Naangay ti panagdengngeg idiay The Hague, The Netherlands idi Pebrero 23-24 ken Pebrero 26-27.

Iti unos ti uppat nga aldaw, nagdedebate dagiti abugado a para-usig, kadwa da dagiti abugado dagiti biktima iti maysa a benneg, ken ti depensa ni Duterte iti maysa a benneg, iti sango dagiti huwes ti Pre-trial Chamber 1 ti ICC. Nagidatag da kadagiti argumento ken kontra-argumento nu apay a kasapulan nga ituloy iti panaglitis dagiti kaso ti dati a pangulo.

Iti benneg ti prosekusyon, inlawag daytoy a nalabes pay a naan-anay dagiti basaran tapno ituloy ti panaglitis. Sistematiko nga indatag dagiti abugado daytoy ti pakauna nga ebidensya a mangpanpaneknek iti “sentral a papel” ni Duterte iti nasaknap ken sistematiko nga atake kadagiti sibilyan iti nakurapay a komunidad manipud Nobyembre 2011 agingga Marso 2019.

Kas “indirect co-perpetrator,” signipikante ti sungsungbatan ni Duterte iti panangbukel ken panagipasaknap iti brutal a pammapatay, panangikabil iti nangangato a pusisyon dagiti nangisakad iti kampanya, panangited ti gunguna, panangparnuay ti kultura ti kinadangkes ken panangmandar iti pulis ken militar a pumatay. Indatag da dagiti dokumento ken testimonya dagiti saksi. Inpangngeg da met dagiti bitla ni Duterte nu sadinno a direkta nga inmanmandar na dagiti pammapatay kadagiti “suspek,” nga inrason da kadagiti pablaak nga isuda ket “limmaban.” Kunada, adda ti sibubukel a plano ni Duterte ken dagiti kasapakat daytoy a pumatay kadagiti sibilyan nga awanan kabaelan a lumaban.

Inlanad met dagiti abugado dagiti biktima ti dangran nga intunda dagiti pammapatay kadagiti biktima ken dagiti komunidad da. Tinalmegan da a kabilang kadagiti sistematiko a napatay ket ubbing, kaniwas iti inlanad ti depensa a ni laeng Kian de los Santos ti menor de edad a napatay iti gera kontra droga. Inallukoy da dagiti huwes a denggen dagiti biktima ken ikkan isuda ti gundaway a malitis ti kaso iti korte.

Iti bangir a benneg, balbaliw a kinwestyon ti abugado ni Duterte ti basaran dagiti kaso ken ti awtoridad ti ICC kadagitoy uray nagiruaren ti husga ti korte kanaig daytoy. Inpetteng ti depensa ni Duterte nga awan ti basaran dagiti kaso laban kenkwana gapu ta awan kano ti napasamak a nasaknap ken sistematiko a pammapatay. Kinwestyon da dagiti proseso, ebidensya ken mismo a dagiti salaysay dagiti saksi. Inulit na ti argumento a dagiti biktima ket napatay iti “lehitimo nga operasyon ti pulis,” ken dagiti napatay ket “bassit laeng” kumpara kadagiti naaresto. Inladawan na a dagiti berbal a pablaak ni Duterte kadagiti pammapatay ket “lablabsen na laeng ti agsao” wenno hyperbole. Pilit met a parparwaren na a ti panangidarum iti kliyente na iti ICC ket pananglipit laeng ti agdama a rehimen Marcos, idinto a ti imbestigasyon ket naiduronen idi pay 2018.

Sungbat ti piskal a ti mismo a panagkwestyon ti depensa iti interpretasyon dagiti ebidensya ken salaysay dagiti saksi ket dakkel a rason nu apay a kasapulan nga aramiden ti panaglitis. Ti pukkaw dagiti biktima ket hustisya. Awag da a litisen ken pagsungbaten ni Duterte kadagiti krimen na.

Nabayagen nga ur-urayen ti umili a Pilipino ti panagdengngeg para iti kumpirmasyon dagiti kaso. Iti panaglukat ti panagdengngeg, ginasut a Pilipino ti nagmartsa idiay The Hague tapno iyawag iti ICC a litisen ni Duterte ken ipataw ti kaskenan a panagdengneng kadagiti krimen na. Kadwa da ti sumagmamano kadagiti pamilya dagiti biktima ken dagiti abugado da.

Iti Pilipinas, naangay dagiti tignay ken aggigiddan a panagbuya ti dadduma pay a pamilya ken dagiti tagasuporta da iti livestream a panagdengngeg. Napasamak met ti kapada nga aggigiddan a panagbuya idiay Cebu. Basar iti napigsa a presentasyon ti prosekusyon iti kaso ken nakapsut a kontra-argumento ti depensa, natalek dagiti pamilya nga agtuloy ti panagdengngeg iti kaso. Iruar ti Pre-Trial Chamber 1 ti desisyon daytoy 60 aldaw kalpasan ti panagdengngeg wenno iti ngudo ti Abril.