Madama a sumangsango ti masa a Bikolnon iti agsusumbangir a panagsamsam ken panagagaw ti daga dagiti lokal a burukrata-kapitalista, apo’t daga ken gangannaet a korporasyon para iti ekoturismo, panagminas, renewable energy ken panagsukat ti usar ti daga. Gapu ditoy, rinibo a mannalon ken mangngalap ti sumangsango iti pangta ti panagpatalaw ken panangagaw ti pagbiagan iti intero a rehiyon.

Babaen ti pusisyon iti lokal a gubyerno ken kaban ti umili, napaspas a nagakup ti daga, negosyo ken rekurso dagiti burukrata kapitalista nga apo’t daga met laeng kas kadagiti pamilya ti Escudero, Hamor, Co, Salceda, Villafuerte, Alsua, Mitra, Cua ken Kho. Karaman da met kadagiti naanomalya a proyekto iti imprastruktura iti masakupan da ken ti dadduma pay a rehiyon, babaen ti panagtagikwa wenno pannakisosyo kadagiti kumpanya iti konstruksyon.

Napasaknap, napalawa ken napapardas ti panagsukat ti usar dagiti daga a pang-agrikultura agturong iti residensyal, komersyal ken industriyal tapno parwaren a dumurdur-as ti rehiyon. Immadu met dagiti resort a sanikwa wenno ponpondoan dagiti lokal a burukrata. Iti nagan ti ekoturismo ken dagiti proyekto a renewable energy, ilaklako da ti natural a gameng ti Bicol kadagiti gangannaet ken burges kumprador.

Maar-aramid ti panagkamkam ti daga idiay Bicol iti tulong dagiti ahensya ti gubyerno kas ti Department of Agrarian Reform, Department of Environment and Natural Resources, Department of Agriculture ken dagiti lokal a gubyerno, bayat a salsalakniban dagiti militar ken pulis dagiti operasyon ken proyekto dagitoy.

Panagkamkam ti daga dagiti mannalon

Saan a bumaba iti 11 kumpanya ti addaan operasyon a minas idiay Camarines Norte. Kabilang ditoy ti Mt. Labo Exploration and Development Corp. (MLEDC) ken Galeo Equipment Corp. Ti MLEDC ket agminminas ti gambang ken balitok iti 3,482 ektarya idiay Labo ken addaan baro nga aplikasyon para iti 2,980 ektarya iti Mt. Labo, a sumaksakop iti watershed ti prubinsya. Ti kumpanya ket sanikwa ti SRM Gold Inc (40% subsidiaryo ti RTG Mining Inc, kumpanya a nakabase idiay Australia) ken ti TVI Resources Dev. Phils. Inc. (60% daytoy ket kontrolado ti TVI Pacific Inc, kumpanya a nakabase idiay Canada ken 40% ti Prime Resource Holding Inc. ti pamilya Villar).

Idiay Camarines Sur, ginasut a mannalon ti mapadisi gapu iti panagtagtagikwa ti Wanderlust Land Development Corp. ni Luis Raymund Villafuerte, gubernador ti prubinsya, iti 1,014 ektarya a daga idiay Barangay San Ramon ken Salvacion iti ili ti Siruma. Kabayatanna, idiay Bula, 200 residente ti Barangay Fabrica ken Pawili ti agpegpeggad a mapatalaw gapu iti susik iti daga da Conrado Colarina ti Ruby Shelters Builders and Development Corporation ken ti pamilya a Tan nga agpada a saan a lehitimo a residente iti lugar.

Idiay Masbate, agtultuloy ti operasyon ti minas ti Filminera Resources Corp. (pinagtipon a negosyo ti B2Gold Corp. a manipud iti Canada ken Zoom Mineral Holdings) idiay Aroroy. Mapalpalawa pay daytoy iti 1,755 ektarya a kabanbantayan iti ili ti Mobo, Milagros ken Uson. Dagiti komunidad iti aglikmot ti minasan ket maipaspasidong iti linteg militar tapno pawilan ti panaglaban dagiti residente.

Idi 2023, pinapanaw ni Gubernador Antonio Kho ti 94 a pamilya ti mannalon kadagiti barangay ti Cabungahan, Calapayan ken Villaluna iti ili ti Cawayan ken inikutan na dagiti daga idiay Pio V. Corpuz, Placer ken Cataingan para iti interes na iti rantso, ekoturismo ken minasan.

Nasurok 21,000 a residente met ti mapatalaw gapu iti plano a Masbate International Tourism and Economic Zone ti Empark Land Development Inc. kadagiti ili ti Dimasalang ken Palanas.

Idiay Albay, inaladan ken tinagikwa ti Sunwest Corp ti pamilya Co ti daga iti sakaanan ti Mayon Volcano, bayat a ginasut a mangngalap a pakairamanan dagiti agkalkalap ti rasa ti naapektaran ti pagsapulan gapu iti coastal road project ken reklamasyon iti ili ti Gubat idiay Sorsogon.

Managdadael a proyekto a renewable energy

Manipud 2022, nailista ti saan a bumaba iti 77 proyekto a renewable energy (solar, wind ken geothermal) ti nakaplano ken madama a maitaktakder iti intero a rehiyon. Kaadwan idiay Camarines Sur nga addaan 27 proyekto, kasaruno ti Camarines Norte nga addaan 21. Mano kadagiti kadakkelan ken kakarwan a managdadael iti pagbiagan ti umili a Bikolnon ti dua nga offshore windfarm iti San Miguel Bay idiay Camarines Sur, a sanikwa ti Copenhagen Infrastructure New Market Fund Corp. (kumpanya a nakabase idiay Denmark) ken ACEN Corp. ti Ayala Group ken ti Nexif Ratch Energy (kumpanya a nakabase idiay Singapore ken Thailand). Mapatta-patta a dumanon iti 5,000 agingga 6,000 a mangngalap ti maawanan ti pagsapulan gapu iti proyekto.

Mano kadagiti proyekto iti rehiyon ket sanikwa dagiti burges kumprador a Sy, Villar, Consunji, Aboitiz, Ang ken Lopez, bayat a ti mano kadagiti kumpanya ket nakabase idiay China, Israel, Singapore, Thailand, Denmark ken Australia.